Dünya Çempionatında İsveçrə matçındakı mübahisəli qərardan sonra Argentina ətrafında VAR qalmaqalı dərinləşir

Yeni tətbiq edilən hakimlik protokolu FİFA Dünya Çempionatında ədalətli hakimliklə bağlı müzakirələri daha da gücləndirib. Son çempion Argentina ilə bağlı növbəti mübahisəli qərar həm azarkeşlərin, həm də sabiq hakimlərin tənqidlərinə səbəb olub.

Argentinanın rəqibləri turnir ərzində hakimlikdən dəfələrlə şikayət ediblər. Sosial şəbəkə istifadəçiləri isə Lionel Messinin komandasının mühüm hakim qərarlarından faydalanıb-faydalanmadığını sual altına alıblar.

Son mübahisəli hadisə şənbə günü Argentinanın 1/4 finalda İsveçrə üzərində qələbəsi zamanı baş verib. İsveçrəli hücumçu Breel Emboloya videoköməkçi hakimin (VAR) müdaxiləsindən sonra simulyasiyaya görə ikinci sarı vərəqə göstərilib və o, meydandan qovulub.

İsveçrə millisinin baş məşqçisi Murat Yakın bu qərarı “qəbuledilməz” adlandırıb və bu da turnir ərzində VAR-dan istifadə ilə bağlı artan narahatlıqları daha da gücləndirib.

FİFA hakimləri müdafiə edir

Bazar ertəsi tənqidlərlə bağlı sualları cavablandıran FİFA, Hakimlər Komitəsinin sədri Pyerluici Kollinanın iyulun 8-də verdiyi müsahibəyə istinad edib. Kollina həmin müsahibədə Argentinanın 1/8 finalda Misir üzərində qələbəsindən sonra hakimlərin qərəzli olması barədə iddiaları rədd etmişdi.

Kollina turnir ərzində bütün hakim qərarlarının Futbol Oyun Qaydalarına uyğun qəbul edildiyini bildirib.

Yeni VAR protokolu tənqid olunur

Mübahisələrin əsasını oyunçunun səhv müəyyənləşdirilməsi hallarını əhatə edən yeni protokol təşkil edir. Bu, 2026/27-ci illər mövsümü və hazırkı Dünya Çempionatı üçün VAR prosedurlarında tətbiq edilən bir neçə dəyişiklikdən biridir.

FİFA-nın sabiq hakimi Kristina Unkel protokolun əlavə sınaqlar aparılmadan tətbiq edilməsinin düzgünlüyünü sual altına alıb.

“Məncə, bu protokol, ümumiyyətlə, tətbiq edilməməli idi. Onun əhatə dairəsi həddindən artıq genişdir”, - deyə Unkel “Reuters” agentliyinə bildirib.

Onun sözlərinə görə, yenilənmiş prosedur yalnız intizamla bağlı səhvlərin aradan qaldırılması ilə məhdudlaşmır, həm də hakimlərə ilkin qərarın özünü dəyişməyə imkan verir:

“Biz sadəcə vərəqənin kimə göstərildiyini dəyişmirik. Cərimə zərbəsinin bir tərəfin xeyrinə verildiyi qərarı dəyişərək, onun tam əksi olan bir qərar veririk. Məncə, bu, VAR-ın indiyədək yayınmağa çalışdığı “oyunu yenidən idarəetmə” mərhələsinə rəsmi şəkildə daxil olduğumuzu göstərir”.

Argentina ilə bağlı qərarlar onlayn müzakirələri gücləndirir

Son mübahisəli qərarın Argentinanın xeyrinə olması sosial şəbəkələrdə müzakirələri daha da artırıb. Bəzi tənqidçilər VAR qərarlarının Argentina üçün əlverişli olduğu barədə fikirlərə istinad edərək komandaya “VARgentina” ləqəbi veriblər.

Unkel bildirib ki, genişləndirilmiş protokolun ətraflı sınaqlar aparılmadan tətbiq edilməsi həm azarkeşlər, həm də rəsmilər arasında qeyri-müəyyənlik yaradıb.

“Protokolun əslində nə işə yarayacağı tam bilinmədən və sınaqlar aparılmadan bu şəkildə genişləndirilməsi partlamağa hazır barıt çəlləyinə bənzəyir”, - deyə o vurğulayıb.

Əvvəlki oyunlar da şikayətlərə səbəb olub

Hakimlərin Argentina ilə bağlı qərarlarına dair suallar hələ qrup mərhələsində yaranmağa başlamışdı.

Əlcəzair yığması qrup matçının ilk hissəsində Lionel Messinin rəqib kapitan Aissa Mandinin baldırına basdığı epizoddan sonra meydandan qovulmalı olduğunu iddia edirdi. Lakin Messi meydanda qaldı və daha sonra het-trik etdi.

Mənbənin məlumatına görə, bundan sonra Əlcəzair Futbol Federasiyası hakimliyin səviyyəsi ilə bağlı rəsmi şikayət təqdim edib.

Mübahisələr Argentinanın 1/8 finalda Misir üzərində qələbəsi zamanı da davam edib. VAR yoxlaması hücumun əvvəlində qayda pozuntusu aşkar etdikdən sonra Misirin qolu ləğv olunub. Daha sonra Misirin penalti tələbi rədd edilib, Argentina isə əlavə olunmuş vaxtda dramatik qələbə qolu vurub.

Misir Futbol Assosiasiyası bir neçə hakim qərarının oyunun nəticəsinə təsir etdiyini bildirib.

Hakimliyə inam sual altındadır

Tənqidlərə baxmayaraq, Unkel hər iki qarşılaşmada hakimliyin açıq şəkildə yanlış olduğunu düşünmədiyini bildirib. O qeyd edib ki, nəticələr azarkeşləri məyus etdikdə narazılıqlar çox vaxt hakimlərə yönəlir.

Bununla belə, sabiq hakim turnirdə qəbul edilən digər intizam qərarlarının da ictimai etimadı zəiflətdiyini vurğulayıb.

Diqqət ABŞ millisinin hücumçusu Folarin Baloqun və İngiltərə millisinin müdafiəçisi Carrell Kuansanın iştirakı ilə baş verən ayrı-ayrı qırmızı vərəqə epizodlarında FİFA-nın qərarlarına yönəlib. Baloqun bir oyunluq diskvalifikasiyadan son anda xilas edilib, Kuansaya isə iki oyunluq cəza verilib.

FİFA üzərində təzyiq artır

Unkelin fikrincə, mübahisəli VAR qərarları, intizam cəzalarındakı uyğunsuzluqlar və onlayn məkanda yayılan genişmiqyaslı fərziyyələr turnirdəki hakimliyə inamı ciddi şəkildə sarsıdıb.

“Məncə, azarkeşlərin inamı hazırda tamamilə itib”, - deyə o bildirib. “Həm bu vəzifədə, həm də hakim kimi böyük turnirlərdə çalışmışam, lakin təkcə sosial şəbəkələrdə deyil, ümumilikdə heç vaxt bu səviyyədə müzakirə görməmişəm”.

Dünya Çempionatı həlledici mərhələyə daxil olduqca və hər mühüm qərar qlobal diqqət mərkəzində qaldıqca, FİFA və turnirin hakimlər komandası üzərindəki ciddi nəzarətin davam edəcəyi gözlənilir.

Teqlər

Dünya Çempionatı VAR Argentina qalmaqal FIFA futbol protokol hakim