Siklosporiaz: ABŞ-ni bürüyən epidemiya haqqında bilməli olduğunuz 10 məqam

ABŞ-də təxminən 7 min nəfərin siklosporiaz xəstəliyinə yoluxmuş ola biləcəyi bildirilir. Parazitin səbəb olduğu və qida yolu ilə yayılan bu xəstəlik uzunmüddətli ishala gətirib çıxarır.

Xəstəlik artıq 34 ştata yayılsa da, səhiyyə rəsmiləri yoluxmanın mənbəyini müəyyənləşdirməkdə çətinlik çəkirlər.

1. Xəstəliyin yayılmasından təxminən 7 min nəfərin təsirlənə biləcəyi bildirilir

ABŞ Xəstəliklərə Nəzarət və Profilaktika Mərkəzləri (CDC) ölkə üzrə 1 645 yoluxma halını təsdiqləyib. Daha 5 100 şübhəli yoluxma faktı isə araşdırılır.

Bu, son illərdə ABŞ-də qida yolu ilə yayılan ən böyük xəstəlik epidemiyalarından biridir.

2. Yoluxma halları 34 ştata yayılıb

Ölkənin müxtəlif bölgələrində qeydə alınan xəstəlik halları ən azı 34 ştata yayılıb. Son həftələrdə yoluxmaların sayı kəskin artıb.

Səhiyyə rəsmilərinin məlumatına görə, yeni yoluxmalar təsdiqləndikcə ümumi sayın artacağı gözlənilir.

3. Ən çox yoluxma halı Miçiqan ştatında qeydə alınıb

Miçiqan xəstəlikdən ən çox təsirlənən ştatdır. Burada 3 300-dən çox yoluxma halı təsdiqlənib.

Nyu-York, Ohayo, Şimali Karolina və İllinoys ştatlarında da çoxsaylı yoluxma halları qeydə alınıb. İndiana, Texas və Nyu-Cersidə isə əlavə yoluxmalar barədə məlumat verilib.

4. 140-dan çox insan xəstəxanaya yerləşdirilib

Siklosporiaz ilk dəfə qeydə alındığı may ayından bəri 141 nəfər xəstəxanaya yerləşdirilib. Bununla belə, epidemiya ilə əlaqəli ölüm halı qeydə alınmayıb.

Yoluxanların yaşı 2 ilə 95 arasında dəyişir. Qeydə alınan yoluxma hallarının yarıdan çoxunu qadınlar təşkil edir.

5. Siklosporiaza mikroskopik parazit səbəb olur

Siklosporiaz “Cyclospora” adlı parazitin səbəb olduğu bağırsaq xəstəliyidir. İnsanlar parazitlə çirklənmiş qida və ya su qəbul etdikdə xəstəliyə yoluxurlar.

İnfeksiya qida yolu ilə yayılan xəstəlik hesab olunur. O, adətən qidaların təhlükəsiz qaydada hazırlanmaması və ya suyun çirklənməsi ilə əlaqələndirilir.

6. Əsas simptom şiddətli və uzunmüddətli ishaldır

Siklosporiazın ən çox rast gəlinən simptomu tez-tez təkrarlanan, sulu və bəzən şiddətli ishaldır. Xəstələrdə, həmçinin köp, ürəkbulanma, qarın sancıları, halsızlıq, bədən ağrıları və iştahasızlıq müşahidə oluna bilər.

Müalicə olunmadıqda simptomlar həftələrlə davam edə və xəstənin səhhəti yaxşılaşdıqdan sonra yenidən üzə çıxa bilər.

7. Simptomlar iki həftəyədək gecikə bilər

“Cyclospora” parazitinə yoluxmuş şəxslərdə xəstəlik əlamətləri adətən yoluxmadan təxminən bir həftə sonra özünü göstərir. Lakin simptomların ortaya çıxması iki həftəyədək gecikə bilər.

Bu gecikmə xəstələrin və araşdırmaçıların yoluxmaya hansı qidanın səbəb olduğunu müəyyənləşdirməsini çətinləşdirir.

8. Xəstəliyin yayılma mənbəyi hələ müəyyən edilməyib

Səhiyyə qurumları xəstəliyin yayılmasına konkret hansı məhsulun, təsərrüfatın, tədarükçünün, restoranın və ya pərakəndə satış müəssisəsinin səbəb olduğunu hələ müəyyənləşdirməyib.

Araşdırmaçılar yoluxmaların bir neçə mənbə ilə əlaqəli ola biləcəyini düşünürlər. Miçiqan, Ohayo, Kentukki və Qərbi Virciniyada qeydə alınan azı 400 yoluxma halının bir neçə ştata yayılan eyni epidemiya ilə əlaqəli ola biləcəyi bildirilir.

9. Kahı və salat göyərtiləri ehtimal olunan mənbələr sırasındadır

Miçiqan səhiyyə rəsmiləri yoluxmuş mindən çox şəxs arasında sorğu keçirdikdən sonra kahı və salat göyərtilərini mümkün yoluxma mənbələri kimi müəyyənləşdiriblər. Lakin hələlik heç bir konkret məhsulla əlaqə təsdiqlənməyib. Həmçinin məhsulların satışdan çıxarılması barədə qərar verilməyib.

Əvvəlki siklosporiaz epidemiyaları qablaşdırılmış salatlar, keşniş, reyhan, moruq, yaşıl soğan və şəkər noxudu da daxil olmaqla, təzə kənd təsərrüfatı məhsulları ilə əlaqələndirilib.

10. Profilaktika qida məhsullarının təhlükəsiz işlənməsinə əsaslanır

ABŞ Xəstəliklərə Nəzarət və Profilaktika Mərkəzləri (CDC) təzə meyvə və tərəvəzləri yeməzdən əvvəl təmiz axar su altında yumağı tövsiyə edir.

Səhiyyə rəsmiləri, həmçinin yarpaqlı tərəvəzlərin üst qatlarını çıxarmağı və mümkün olduqda meyvə-tərəvəzlərin qabığını soymağı məsləhət görürlər. Mütəxəssislər bildirirlər ki, tərəvəzləri yumaqla paraziti tam təmizləmək olmaya bilər. Onu çirklənmiş məhsullardan uzaqlaşdırmaq da çətindir.

Teqlər

siklosporiaz Cyclospora ABŞ CDC Miçiqan qida təhlükəsizliyi parazit xəstəlik