Talibanın qadınların əmək fəaliyyətinə qoyduğu məhdudiyyətlər humanitar təşkilatların fəaliyyətini çətinləşdirir

Talibanın qadınların əmək fəaliyyətinə qoyduğu məhdudiyyətlər humanitar təşkilatların fəaliyyətini çətinləşdirir
Reuters

Humanitar yardım təşkilatları Talibanın məhdudiyyətləri səbəbindən Əfqanıstanda qadın əməkdaşlarını işdə saxlamaqda çətinlik çəkir. İyunda keçirilən sorğu göstərib ki, qaydalar təşkilatları kişi müşayiətçilərə, nəqliyyata və ayrıca iş yerlərinin yaradılmasına əlavə vəsait ayırmağa məcbur edir. 

 

Əfqanıstanda humanitar yardım təşkilatları Talibanın tətbiq etdiyi məhdudiyyətlərə baxmayaraq, qadınların fəaliyyətini davam etdirməsinə çalışır. Lakin bu qaydalar kişi müşayiətçilər, nəqliyyat və ayrıca iş yerlərinin təmin edilməsi üçün əlavə xərclər yaradır.

Sorğu Əfqanıstanın 34 vilayətində fəaliyyət göstərən 122 təşkilatı əhatə edib. Onlardan 102-si yerli qeyri-hökumət təşkilatı, 14-ü beynəlxalq qeyri-hökumət təşkilatı, 6-sı isə Birləşmiş Millətlər Təşkilatının agentliyidir.

Araşdırma humanitar sektorda fəaliyyət göstərən iki koordinasiya platforması – Humanitar fəaliyyətdə gender məsələləri üzrə İşçi Qrup və Humanitar çıxış imkanları üzrə İşçi Qrup tərəfindən aparılıb. Bu platformalar BMT agentliklərini, qeyri-hökumət təşkilatlarını və digər yardım qurumlarını bir araya gətirir.

Tələblər vilayətlər və fəaliyyət sahələri üzrə fərqlənsə də, sorğuda iştirak edən təşkilatların 75 faizi qadın əməkdaşlarını işdə saxlamaq üçün bu şərtlərə əməl etdiyini bildirib.

Təşkilatların 61 faizi qadın əməkdaşların əvvəllər tək getdikləri iş səfərlərində artıq əri, atası, qardaşı və ya oğlu kimi yaxın kişi qohumunun müşayiətinin tələb olunduğunu bildirib.

Təşkilatlar bu tələblərə uyğunlaşmaq üçün ayrıca iş yerləri və iş saatları təşkil edir, nəqliyyat və yol xərclərini, həmçinin kişi müşayiəti ilə bağlı əlavə xərcləri qarşılayırlar. Bəzi hallarda isə qadınların ofisdə və ya sahədə işləməsi üçün ayrıca icazə alınması tələb olunur.

Sorğu göstərib ki, təşkilatların 68 faizi ayrıca iş yerlərindən istifadə edir, 65 faizi nəqliyyat və ya kişi müşayiəti ilə bağlı xərcləri ödəyir, 58 faizi isə fəaliyyətini yalnız sahə işi modeli əsasında qurur. Təşkilatların 46 faizi qadın əməkdaşların əvvəllər işlədikləri ofislərə artıq gedə bilmədiklərini qeyd edib.

Maliyyə çətinlikləri

Maliyyələşmənin azalması bu tədbirlərin davam etdirilməsini daha da çətinləşdirir.

Maliyyə çatışmazlığı qadınların humanitar fəaliyyətdə iştirakının qarşısındakı əsas maneələrdən biri olaraq qalır. Eyni zamanda, Talibanın tətbiq etdiyi məhdudiyyətlər qadınların hərəkət azadlığını, məşğulluq imkanlarını və humanitar yardıma çıxışını məhdudlaşdırmağa davam edir.

Sorğunun nəticələrinə görə qadın əməkdaşların 16 faizi evdən işləyir. Onların 81 faizi isə BMT agentliklərində fəaliyyət göstərir.

Araşdırmada iştirak edən təşkilatların 54 faizi maliyyələşmənin azalmasından sonra əfqan əməkdaşlarının bir hissəsini ixtisar etdiyini bildirib.

Taliban hakimiyyəti isə qadınların hüquqlarının İslam hüququna və Əfqanıstanın mədəni dəyərlərinə dair öz yanaşmaları çərçivəsində qorunduğunu iddia edir.

Teqlər