CAR-da İsraillə əlaqəli neft şirkətinə qarşı etirazlar başlayıb

CAR-da İsraillə əlaqəli neft şirkətinə qarşı etirazlar başlayıb
Nümayişçilər Qəzzaya dəstək aksiyasında Fələstin bayraqları qaldırıblar. Cənubi Afrika, 27 sentyabr 2025-ci il.
Reuters

Cənubi Afrikanın hüquq müdafiəçiləri və təbiəti mühafizə təşkilatları “Navitas Petroleum” şirkətinin böyük dəniz neft blokunda pay almasına qarşı çıxıblar. Onlar şirkətin İsraillə əlaqələrini, Qəzzadakı müharibəni və ətraf mühit risklərini əsas gətiriblər.

Məlumatlara görə, “Navitas” may ayında Cənubi Afrikanın qərb sahillərində yerləşən neft blokunun 37,5 faizini almaq üçün müraciət edib.

İsrailə qarşı boykot və sanksiyaları dəstəkləyən BDS (Boykot, Təcrid və Sanksiyalar) Koalisiyası və bir neçə ətraf mühit təşkilatı nazir Qvede Mantaşeyə məktub göndərib. Onlar şirkətlə razılaşmanın Cənubi Afrikanın İsrail və Fələstinlə bağlı mövqeyinə zidd olduğunu bildiriblər.

Təşkilatlar hesab edir ki, “Navitas”ın Cənubi Afrikanın strateji neft ehtiyatlarına çıxışı İsrail investorlarına və maliyyə qurumlarına gəlir gətirə bilər.

Etirazçılar hökuməti şirkətin bu layihədə iştirakına icazə verməməyə çağırıblar. Onlar İsrailə məxsus enerji şirkətinin Cənubi Afrika sahillərində fəaliyyət göstərməsinə qarşı olduqlarını və bunun ölkənin Qəzzadakı müharibə ilə bağlı mövqeyinə zidd olduğu qeyd ediblər.

Qəzza və ətraf mühitlə bağlı narahatlıqlar

Cənubi Afrika Qəzzadakı müharibəyə görə İsraili sərt tənqid edir. Ölkə 2023-cü ilin dekabrında İsrailə qarşı Beynəlxalq Ədalət Məhkəməsində iddia qaldırıb. İsrail Soyqırımı Konvensiyasını pozmaqda ittiham olunur. Rəsmi Təl-Əviv bu ittihamı rədd edir.

Fəallar dənizdə yeni neft layihələrinə də qarşı çıxırlar. Onlar bu layihələrin iqlim dəyişikliyini sürətləndirə biləcəyini bildirirlər. Layihələrin dəniz təbiətinə və sahilyanı icmalara uzunmüddətli zərər verə biləcəyi də qeyd olunur.

Cənubi Afrika və Namibiya sahilləri boyunca uzanan ərazidə son illərdə böyük neft və qaz ehtiyatları aşkarlanıb. Buna görə bölgədə axtarış işləri genişlənib.

Prezident Siril Ramafoza ötən ay bu ərazini dünyanın ən perspektivli yeni enerji bölgələrindən biri adlandırıb.

Cənubi Afrikada dənizdə aparılan neft və qaz axtarışlarına etirazlar artır. Ötən həftə Konstitusiya Məhkəməsi “Shell” şirkətinin ekoloji baxımdan həssas “Wild Coast” sahillərində axtarışları davam etdirməsinə icazə verməyib.

Qərar ətraf mühit təşkilatları və yerli icmaların uzun illər davam edən hüquqi mübarizəsindən sonra verilib. Onlar seysmik tədqiqatların ətraf mühitə zərər verə biləcəyini bildiriblər.

Teqlər