Hindistan Hind çayı sazişi ilə bağlı Haaqa Daimi Arbitraj Məhkəməsinin qərarını rədd edib

Hindistan Hind çayı sazişi ilə bağlı Haaqa Daimi Arbitraj Məhkəməsinin qərarını rədd edib
Üç nəfərdən ibarət tribunal Daimi Arbitraj Məhkəməsində keçirilən dinləmənin qarşısına çıxıb. Haaqa, Niderland, 28 yanvar 2025-ci il.
Reuters

Haaqa şəhərində yerləşən Daimi Arbitraj Məhkəməsi Hindistanın Pakistanla imzaladığı Hind çayı hövzəsinin sularının bölüşdürülməsi haqqında sazişə əməl etməli olduğu barədə qərar çıxarıb.

Məhkəmə bildirib ki, 1960-cı ildə imzalanmış saziş qüvvədə qalır və Hindistanın ötən il sənədi “dayandırılmış vəziyyətdə” saxlamaq qərarı onun öhdəliklərini aradan qaldırmır.

Açıqlanan qərarda qeyd olunub ki, Hindistanın sazişi dayandırmaq və ya ləğv etmək üçün göstərdiyi səbəblər hüquqi baxımdan əsaslı hesab edilə bilməz.

Qərar iki nüvə dövləti arasında son dövrlərdə daha da gərginləşən su mübahisəsi fonunda qəbul edilib.

Mübahisənin əsasını Hindistanın Kəşmir bölgəsində həyata keçirdiyi bir sıra su-elektrik layihələrinin, xüsusilə Ratle Su Elektrik Stansiyasının tikintisi ilə bağlı Pakistanın etirazları təşkil edir.

Məhkəmə həmçinin Ratle layihəsi ilə bağlı tikinti işlərinə müəyyən müvəqqəti məhdudiyyətlər tətbiq edib.

Hindistan qərarı tanımayıb

Hindistan hökuməti arbitraj məhkəməsinin qərarını rədd edib.

Yeni Dehli bildirib ki, məhkəmə qanunsuz yaradılıb və onun bu məsələ ilə bağlı qərar qəbul etmək səlahiyyəti yoxdur. Hindistan qeyd edib ki, Hind çayı suları ilə bağlı sazişi dayandırmaq qərarı qüvvədə qalır.

Pakistan isə qərarı alqışlayıb və bildirib ki, beynəlxalq sazişlər birtərəfli qaydada dayandırıla bilməz.

1960-cı il sazişi

Dünya Bankının vasitəçiliyi ilə 1960-cı ildə imzalanan Hind çayı suları haqqında saziş Hindistan və Pakistan arasında altı çayın istifadəsini tənzimləyir.

Sənədə əsasən, Hind, Çenab və Cələm çayları əsasən Pakistanın, Ravi, Biyas və Satlec çayları isə Hindistanın istifadəsinə verilib.

Bu razılaşma iki ölkə arasında müharibələrə və uzunmüddətli diplomatik böhranlara baxmayaraq, onilliklər ərzində qüvvədə qalıb.

Pakistan iqtisadiyyatı bu su resurslarından ciddi şəkildə asılıdır. Ölkənin kənd təsərrüfatı istehsalının böyük hissəsi Hind çayı hövzəsindən gələn su ilə təmin olunur.

Teqlər