Litva Prezidenti AfD-nin qələbəsindən sonra populist qüvvələrin yüksəlişi ilə bağlı xəbərdarlıq edib

Litva Prezidenti Gitanas Nauseda Almaniyanın Saksoniya-Anhalt əyalətində keçirilən seçkilərdə AfD-nin yüksək nəticə göstərməsindən narahatlığını ifadə edib. 

O, nəticəni məyusedici adlandırıb və Avropada populist qüvvələrin təsirinin artması barədə xəbərdarlıq edib.

Litva parlamentində jurnalistlərə açıqlama verən Nauseda bildirib ki, seçkinin nəticələri Avropanın ən böyük iqtisadiyyatında siyasi mənzərənin dəyişdiyini göstərir və bu proses yalnız xarici siyasət məsələləri ilə məhdudlaşmır.

“Almaniyanın bəzi əyalətlərində populist qüvvələrin güclənməsi və möhkəmlənməsi narahatlıq doğurur”, – deyə o, Litvanın ictimai yayım şirkəti LRT-yə bildirib.

Nauseda bu açıqlamanı miqrasiya əleyhinə mövqeyi ilə tanınan AfD-nin sentyabrın 6-da keçirilən seçkilərdə 43,8 faiz səs toplamasından sonra verib. Bununla da partiya Saksoniya-Anhalt əyalətində ən böyük siyasi qüvvəyə çevrilib və tarixində ən yüksək nəticələrdən birini əldə edib.

Seçki Almaniyada siyasi müzakirələri gücləndirib

AfD seçkilərdə ən yüksək nəticəni göstərsə də, şərqi Almaniyanın Saksoniya-Anhalt əyalətində təkbaşına hökumət qurmaq üçün lazımi mütləq əksəriyyəti əldə edə bilməyib.

Bununla belə, nəticə kansler Fridrix Merts və onun Xristian Demokrat İttifaqı (CDU) üçün ciddi siyasi zərbə olub. CDU əyalətdə tarixinin ən aşağı seçki nəticəsini əldə edib.

Merts nəticənin partiyasını “təməllərinə qədər sarsıtdığını” bildirib.

Bununla yanaşı, Almaniya kansleri AfD ilə hər hansı əməkdaşlığı istisna edib və CDU-nun ifrat sağçı partiya ilə əməkdaşlıq etməyəcəyi mövqeyini bir daha təsdiqləyib.

Litva Almaniyanın etibarlı tərəfdaş olaraq qalacağına ümid edir

Litva üçün Almaniyanın siyasi istiqaməti xüsusi əhəmiyyət daşıyır.

Nauseda bildirib ki, Almaniyanın Litvaya münasibətdə siyasətinin gələcəkdə də dost və konstruktiv qalacağına ümid edir.

O qeyd edib ki, kansler Mertsin xarici siyasəti, xüsusilə Ukraynaya dəstək məsələsində ardıcıl olub.

Nausedanın sözlərinə görə, Almaniya Ukraynanın Rusiyanın təcavüzünə qarşı mübarizəsinə güclü dəstək verib.

Litva Prezidenti, həmçinin Almaniyanın Litvada yerləşdirilən briqada ilə bağlı üzərinə götürdüyü öhdəlikləri yerinə yetirəcəyinə ümid etdiyini bildirib.

Almaniya Litva üçün əsas təhlükəsizlik tərəfdaşlarından biridir və NATO-nun şərq cinahında mühüm rol oynayır. Buna görə də Almaniya siyasətindəki dəyişikliklər Baltikyanı regionda diqqətlə izlənilir.

Miqrasiya siyasəti əsas mövzulardan biri olub

AfD-nin yüksəlişini tənqid edən Nauseda bununla yanaşı, seçki nəticələrinin Avropada miqrasiya siyasəti ilə bağlı müzakirələrə də təsir göstərə biləcəyini bildirib.

Onun sözlərinə görə, nəticələr Avropada daha sərt miqrasiya siyasətinə dəstəyi gücləndirə və Avropa Şurası ilə digər Aİ institutlarında bu mövzuda müzakirələri daha konstruktiv edə bilər.

• Almaniyanın ifrat sağçı AfD partiyası əyalət seçkisində tarixi qələbə qazanıb

Miqrasiya Saksoniya-Anhalt seçki kampaniyasının əsas mövzularından biri olub. AfD sərhəd təhlükəsizliyi və miqrasiya nəzarətini seçki proqramının əsas istiqamətlərindən biri kimi təqdim edib.

Partiya Almaniyanın ənənəvi siyasi qüvvələrinin miqrasiya, iqtisadi çətinliklər və milli kimliklə bağlı narahatlıqlara yetərincə cavab vermədiyini vurğulayaraq seçicilərin dəstəyini qazanıb.

Seçki təhlillərinə görə, bu məsələlər AfD tərəfdarları arasında xüsusilə güclü əks-səda doğurub. İqtisadi çətinliklər, miqrasiya və həyat tərzinin dəyişməsi ilə bağlı narahatlıqlar partiyanın seçici bazasında daha qabarıq olub.

Ukrayna məsələsi fikir ayrılığı yaradır

AfD-nin seçki kampaniyasında önə çıxardığı məsələlərdən biri də Rusiyaya və Ukraynadakı müharibəyə münasibət olub.

Partiya dəfələrlə Almaniyanın Ukraynaya hərbi dəstəyinin dayandırılmasını tələb edib, Moskvaya qarşı sanksiyaların ləğvini istəyib və Rusiya ilə daha sıx əlaqələrin qurulmasını müdafiə edib.

Bu mövqe Ukraynaya dəstəyi davam etdirən kansler Fridrix Mertsin siyasəti ilə ziddiyyət təşkil edir.

Seçkidən sonra kansler Almaniyanın mövcud siyasi kursunu davam etdirəcəyini vurğulayıb.

O bildirib ki, Ukraynaya dəstəyin davam etdirilməsi vacibdir.

Müharibənin başlanmasından sonra Ukraynanın ən güclü dəstəkçilərindən birinə çevrilən Litva üçün AfD-nin xarici siyasət mövqeyi xüsusi narahatlıq doğurur.

Avropa üçün daha geniş nəticələr

Nausedanın reaksiyası səsvermədən sonra Avropanın digər ölkələrində səslənən narahatlıqları da əks etdirir.

Fransa rəsmiləri də nəticəni narahatedici adlandırıblar. Onlar bunu Avropada populist qüvvələrin yüksəlişinin göstəricisi kimi qiymətləndiriblər.

AfD-nin nəticəsini Avropadakı bir sıra millətçi siyasətçilər müsbət qarşılayıblar. Onlar bunu ənənəvi siyasi partiyalara qarşı narazılığın artmasının göstəricisi kimi qiymətləndiriblər.

Eyni zamanda, tənqidçilər hesab edirlər ki, bu tendensiya Avropanın birliyini, Ukraynaya dəstəyi və onilliklər ərzində Avropa İttifaqını formalaşdıran siyasi konsensusu zəiflədə bilər.

Saksoniya-Anhalt seçkilərinin nəticələri AfD hökumətdən kənarda qalsa belə, qarşıdakı illərdə Almaniyada siyasi qüvvələr balansına təsir göstərə bilər.

Gələcək seçkilər ərəfəsində siyasi təzyiq artır

Bu nəticənin əhəmiyyəti yalnız Almaniyanın bir əyaləti ilə məhdudlaşmır.

Qarşıda yeni regional seçkilərin və 2029-cu ildə federal seçkilərin keçirilməsi fonunda Saksoniya-Anhaltdakı nəticə AfD-nin ölkə siyasətində artan təsirinin mühüm göstəricisi kimi qiymətləndirilir.

Partiya getdikcə özünü ənənəvi siyasi qüvvələrə alternativ kimi təqdim edir. Onun rəqibləri isə AfD-nin yüksəlişinin Almaniyanın daxili və xarici siyasət prioritetlərinə təsir göstərə biləcəyi barədə xəbərdarlıq edirlər.

Teqlər

Litva Almaniya AfD partiyası Gitanas Nauseda Saksoniya-Anhalt seçkiləri siyasi müzakirə Ukrayna