ABŞ və Çin tarif güzəştləri və süni intellekt dialoqu barədə razılaşıb

ABŞ və Çin təxminən 30 milyard dollar dəyərində mallara qarşılıqlı tarif güzəştlərinin tətbiqi və süni intellekt sahəsində yeni dialoq mexanizminin yaradılması barədə razılığa gəlib. Bu, Çin Xalq Respublikasının Sədri Si Cinpinin Vaşinqtona səfərinin əsas nəticələrindən biri olub.

Razılaşmalar Si Cinpinlə ABŞ Prezidenti Donald Tramp arasında keçirilən üçgünlük sammitin yekununda əldə olunub. Tərəflər uzun müddətdir davam edən ticarət mübahisələri, texnoloji rəqabət və geosiyasi gərginlik fonunda ikitərəfli münasibətləri sabitləşdirmək istiqamətində addımlar atıblar.

Seçilmiş məhsullara tarif güzəştləri

Yeni razılaşmaya əsasən, iki ölkə hər iki istiqamətdə təxminən 30 milyard dollar dəyərində həssas olmayan mallara daha əlverişli tariflərin tətbiqi barədə razılığa gəlib.

Güzəştlər ABŞ-nin kənd təsərrüfatı məhsulları, ağac materialları və kosmetika ixracını, eləcə də Çindən idxal olunan kiçik məişət texnikası, oyuncaqlar və bəzək əşyalarını əhatə edəcək. Hər iki tərəfin rəsmiləri bunu qarşılıqlı ticarəti dəstəkləyən praktik addım kimi qiymətləndiriblər.

Razılaşma Vaşinqton və Pekinin daha əvvəl ticarət sahəsində əldə etdikləri müvəqqəti razılaşmanın müddətini iki ay uzatmaq barədə qərarından sonra əldə olunub. Bu, tərəflərə daha geniş iqtisadi razılaşma üzərində işləmək üçün əlavə vaxt verəcək.

İki ölkə, həmçinin iqtisadi məsələlər üzrə dialoqu davam etdirmək və mübahisələrin dərinləşməsinin qarşısını almaq məqsədilə ticarət şurası yaratmaq barədə razılığa gəlib.

Süni intellekt üzrə ayrıca dialoq

Sammitin əsas nəticələrindən biri süni intellekt üzrə ayrıca dialoq mexanizminin yaradılması barədə qərar olub.

İki ölkə sürətlə inkişaf edən süni intellekt texnologiyalarının yaratdığı imkan və risklərlə bağlı sistemli müzakirələrə başlamaq barədə razılığa gəlib. Rəsmilərin sözlərinə görə, danışıqlarda süni intellektin idarə olunması, təhlükəsizliyi və qabaqcıl sistemlərlə bağlı insidentlərə reaksiya mexanizmləri müzakirə ediləcək. Növbəti müzakirələrin noyabrda keçirilməsi nəzərdə tutulur.

Təşəbbüs süni intellektin qlobal rəqabət və beynəlxalq əməkdaşlıqda mühüm məsələlərdən birinə çevrildiyi bir vaxtda irəli sürülüb.

Razılaşma süni intellektlə bağlı insidentlər zamanı birbaşa əlaqə kanalının yaradılmasını da nəzərdə tutur. Məqsəd texnologiyanın tətbiq dairəsi genişləndikcə yanlış anlaşılmaları azaltmaq və tərəflər arasında əlaqələndirməni gücləndirməkdir.

Rəqabət fonunda sabitlik axtarışı

Strateji rəqabət davam etsə də, son razılaşmalar hər iki hökumətin iqtisadi münasibətlərdə gərginliyin artmasının qarşısını almağa çalışdığını göstərir.

ABŞ və Çin arasında ticarət əlaqələri hər iki ölkənin yerli sənayeni gücləndirmək və əsas texnologiyaların təchizat zəncirlərini qorumaq səylərinə baxmayaraq, dünya iqtisadiyyatında mühüm yer tutur.

Çin rəsmiləri sammiti sabit münasibətlərin qorunması istiqamətində mühüm addım kimi qiymətləndiriblər. ABŞ rəsmiləri isə maraqların üst-üstə düşdüyü sahələrdə əməkdaşlığın praktik faydalarını vurğulayıblar.

Görüş iki ölkə arasında ən mübahisəli məsələlər üzrə ciddi irəliləyişlə nəticələnməyib. Bununla belə, analitiklərin fikrincə, əldə olunan razılaşmalar dərin fikir ayrılıqlarına baxmayaraq, tərəflərin dialoqu davam etdirmək niyyətini göstərir.

Daha geniş beynəlxalq məsələlər də müzakirə olunub

Sammitdə xarici siyasət və qlobal idarəetmə ilə bağlı bir sıra məsələlər də müzakirə edilib.

Hər iki tərəf qarşıdan gələn Asiya-Sakit Okean İqtisadi Əməkdaşlıq Təşkilatı (APEC) və G20 görüşləri də daxil olmaqla, beynəlxalq iqtisadi forumlarda təmasların davam etdirilməsini dəstəkləyib.

Görüşlərdən sonra yayılan açıqlamalara görə, tərəflər İranın nüvə silahı əldə etməsinin qarşısının alınması və beynəlxalq su yollarında sərbəst gəmiçiliyin təmin olunması məsələlərini də müzakirə ediblər.

Bu müzakirələr ABŞ-Çin münasibətlərinin təkcə qlobal ticarət deyil, beynəlxalq təhlükəsizlik və texnologiyaların idarə olunması baxımından da əhəmiyyətini ortaya qoyur.

ABŞ və Çin arasında fikir ayrılıqları qalır

Vaşinqton və Pekin arasında bir çox əsas fikir ayrılığı həllini tapmasa da, Si Cinpinin səfəri zamanı əldə olunan razılaşmalar tərəflərin iqtisadi və texnoloji məsələlər üzrə təmasları davam etdirmək niyyətini göstərir.

Tarif güzəştləri üzrə razılaşma ikitərəfli ticarətlə məşğul olan şirkətlər üçün konkret imkanlar yarada bilər. Süni intellekt üzrə dialoq isə bu texnologiyanın inkişafı ilə bağlı risklərin və əməkdaşlıq imkanlarının müzakirəsi üçün ayrıca platforma formalaşdıracaq.

Bu təşəbbüslərin daha geniş əməkdaşlığa yol açacağı hələ məlum deyil.

Teqlər

ABŞ Çin Donald Tramp Si Cinpin ABŞ-Çin münasibətləri süni intellekt Vaşinqton Pekin texnologiya G20