Norveç parlamentində Epşteynlə əlaqələrə görə açıq dinləmələr başlayıb

Norveç parlamentində Epşteynlə əlaqələrə görə açıq dinləmələr başlayıb
ABŞ-li maliyyəçi Cefri Epşteynin Nyu-York Ştatının Cinayət Ədliyyəsi Xidmətləri Departamenti üçün çəkilmiş fotosu. Nyu-York, ABŞ, 28 mart 2017-ci il.
Reuters

Norveç parlamenti sentyabrın 30-da amerikalı mərhum cinsi cinayətkar Cefri Epşteynlə norveçli diplomatlar və siyasətçilər arasındakı əlaqələrlə bağlı açıq dinləmələrə başlayıb. Hakimiyyət bu əlaqələrin ölkənin xarici xidmətinə mümkün təsiri ilə bağlı suallarla üzləşib.

Dinləmələri parlamentin Nəzarət və Konstitusiya Məsələləri Komitəsi keçirir. Komitə hazırkı və keçmiş ümumilikdə 11 xarici işlər və inkişaf nazirini izahat verməyə çağırıb. Onlardan Epşteynlə təmasları və hökumətin xarici xidmətə etimadı bərpa etmək üçün atdığı addımlar barədə məlumat vermələri istənilib.

Dinləmələrdə iştirak edəcək şəxslər arasında 2005–2012-ci illərdə xarici işlər naziri olmuş Baş nazir Yonas Qar Störe də var. Störe Epşteynlə hər hansı əlaqəsinin olmadığını bildirib.

Norveçin Baş naziri Yonas Qar Störe Britaniya Leyboristlər Partiyasının illik konfransında. Liverpul, Böyük Britaniya, 27 sentyabr 2026-cı il.
Reuters

Keçmiş xarici işlər naziri Börge Brende də komitə qarşısında ifadə verəcək. Brende Epşteynlə əlaqələri barədə məlumatlar ictimailəşdikdən sonra Dünya İqtisadi Forumunun prezidenti və baş icraçı direktoru vəzifəsindən istefa verib.

Brende bildirib ki, 2018-ci ildə Epşteynlə ilk dəfə görüşəndə onun cinayət keçmişindən xəbərsiz olub və barəsində daha ətraflı araşdırma aparmadığına görə təəssüflənir.

İfadə verməsi gözlənilən keçmiş inkişaf naziri Erik Solheim isə parlament araşdırmasını “şişirdilmiş reaksiya” adlandırıb. Onun fikrincə, bu proses diplomatların zəruri peşəkar əlaqələr qurmaqdan çəkinməsinə səbəb ola və Norveçin milli maraqlarına zərər vura bilər.

Komitənin sədri Yonas Andersen Sayed bildirib ki, hökumət xarici xidmətə etimadı necə bərpa etməyi planlaşdırdığını izah etməlidir.

“Çox sayda insan son dərəcə yanlış qərarlar verib”, — Andersen Sayed Epşteynlə dostluq münasibətlərini davam etdirən şəxslər barədə “Reuters”ə deyib.

Norveçli tanınmış şəxslərlə bağlı araşdırmalar genişlənir

Parlament dinləmələri Epşteynlə əlaqələri üzə çıxan norveçli şəxslərlə bağlı daha geniş araşdırmanın bir hissəsidir. Bu münasibətlər ABŞ Ədliyyə Nazirliyinin yanvar ayında milyonlarla sənədi açıqlamasından sonra diqqət mərkəzinə düşüb.
 

Cinsi istismar üzrə cinayətlərə görə məhkum edilmiş mərhum maliyyəçi Cefri Epşteynlə bağlı yeni açıqlanan sənədlər. Vaşinqton, ABŞ, 19 dekabr 2025-ci il.
Reuters

Keçmiş Baş nazir Torbyorn Yaqland, keçmiş nazir Terye Röd-Larsen və keçmiş diplomat Mona Yuul korrupsiya iddiaları ilə bağlı polis araşdırmasına cəlb olunan tanınmış norveçlilər arasındadır. Hər üçü hər hansı cinayət əməli törətdiklərini inkar ediblər.

Röd-Larsen Epşteynlə yaxın münasibətlərinə, o cümlədən ondan şəxsi borc almasına görə üzr istəyib. O, 2020-ci ildə Nyu-Yorkda yerləşən Beynəlxalq Sülh İnstitutunun rəhbəri vəzifəsindən istefa verib.

Kral Haakonun həyat yoldaşı Mette-Marit də Epşteynlə dostluğuna görə üzr istəyib, lakin parlament komitəsinin qarşısına çıxmayacaq.

Komissiya diplomatik keçmişi araşdıracaq

Dinləmələrlə yanaşı, parlament alimlər və hüquq ekspertlərindən ibarət müstəqil komissiya yaradıb. Onlar Epşteyn sənədlərində qaldırılan məsələləri araşdıracaq, Norveç hakimiyyət orqanlarının dürüstlük və şəffaflığını qiymətləndirəcəklər.

Komissiya Norveçin 30 ildən çox diplomatik tarixini araşdıracaq və nəticələrini 2028-ci ilin əvvəlində təqdim edəcəyi gözlənilir.

Norveç parlamentinin yaratdığı araşdırma komissiyası son 140 ildə sayca doqquzuncu belə qurumdur. Bu da məsələnin ölkənin siyasi və diplomatik dairələri üçün nə qədər ciddi əhəmiyyət daşıdığını göstərir.

Teqlər