Fransada tələbə etirazları məktəblərdəki çatışmazlıqları və bərabərsizliyi gündəmə gətirir

Parisin yoxsul şəhərətrafı ərazilərindən birində yaşayan və gələcəkdə ingilis dili müəllimi olmaq istəyən 17 yaşlı Maisa bu həftə Fransanın müxtəlif bölgələrinə yayılan etirazlarda on minlərlə digər şagird və onlara dəstək verən şəxslə birlikdə iştirak edib. 

Etirazçılar məktəb binalarının yararsız vəziyyətdə olmasına, siniflərin həddindən artıq dolu olmasına və müəllim çatışmazlığına etiraz edirlər.

Parisin şimalındakı Sen-Sen-Deni departamentinin Obervilye şəhərində yerləşən “Le Corbusier” liseyinin qarşısına toplaşan etirazçılar bildiriblər ki, ən ağır vəziyyət onların yaşadığı yoxsul məhəllələrdəki məktəblərdədir.

“Ötən il fransız dili müəllimimiz olmadığı halda liseydə fransız dili imtahanı verdim. Müəllimlərin çox böyük təsiri var”, – Maisa bildirib.

“Belə şəraitdə təhsil almaq mümkün deyil”.

Bu həftə Fransada 1 200-dən çox liseydə etirazlar davam edərkən polis bəzi hallarda gözyaşardıcı qazdan və rezin güllələrdən istifadə edib.

5 000-dən çox insan saxlanılıb. Məlumatlara görə, bəzi etirazçılar ağır xəsarətlər alıblar: onların gözləri zədələnib, dişləri sınıb və baş nayihələrindən xəsarət alıblar. Daxili işlər naziri Loran Nünyes vəziyyəti “qəbuledilməz zorakılıq mühiti” adlandıraraq asayişin bərpasına çağırıb.

15 yaşlı Ameliya da məktəbin qarşısında Maisaya qoşulub. O, əlində “Ünvanımız gələcəyimizi müəyyən etməməlidir” yazılmış plakat tutub. Ameliya ölkənin digər bölgələrindəki şagirdlərlə eyni hüquqlara malik olmaq tələbi ilə etiraza qatıldığını bildirib.

Paris 8 Universitetinin politoloqu Uliss Rabat bildirib ki, etirazlar Fransanın sosial baxımdan kənarda qalmış şəhər məhəllələrinin milli siyasətə təsirinin getdikcə artdığını göstərir.

“Dövlət xidmətləri, o cümlədən dövlət təhsili sistemi çökəndə bunun təsirini ən çox və ən ağır şəkildə cəmiyyətin aşağı təbəqələri hiss edir”, – o bildirib.

Siyasi gərginlik

Ötən həftə başlayan və ölkəni əhatə edən nümayişlər və blokadalar hökumət üçün həssas bir dövrdə siyasi gərginlik mənbəyinə çevrilib. Hökumət oktyabrın 1-də 2027-ci ilin büdcəsində ictimaiyyət arasında ciddi narazılıq doğuran bir sıra xərc ixtisarlarını açıqlayıb.

Müəllimlərin pensiya xərcləri nəzərə alınmadan təhsil büdcəsinin inflyasiyadan aşağı səviyyədə – 1,7 faiz artırılaraq 65,53 milyard avroya (73,79 milyard dollar) çatdırılması nəzərdə tutulur.

Təhsil Nazirliyi şərh sorğusuna dərhal cavab verməyib. Təhsil naziri Eduar Jefre bildirib ki, təhsil hökumət üçün prioritet olaraq qalır və büdcə artımının inflyasiyadan aşağı olması əhalinin azalması ilə bağlıdır.

Etirazlar yoxsulluq səviyyəsinin yüksək olduğu Parisin şəhərətrafı ərazilərində başlayıb, daha sonra Parisin özünə və Marsel, Strasburq, Tur və Lil də daxil olmaqla Fransanın digər şəhərlərinə yayılıb.

Valideynlərin seçilmiş nümayəndəsi Karima Kara Əlinin sözlərinə görə, “Le Corbusier” liseyində müəllim çatışmazlığı səbəbindən tədris ilinin əvvəlindən riyaziyyat, humanitar fənlər, ingilis dili və idman dərsləri keçirilməyib.

Ümumi Əmək Konfederasiyası (CGT) həmkarlar ittifaqının məlumatına görə, oktyabrın 1-də Sen-Sen-Denidəki liseylərin üçdəikisi etirazlara qoşulub. Dörd şəhərdə gənclər, müəllimlər və valideynlər məktəblərdə antisanitar şəraitdən, eləcə də tibb bacıları və sosial işçilər də daxil olmaqla kadr çatışmazlığından şikayət ediblər.

Kopyalandı