Kipr əməliyyatının 52-ci ildönümündə Türkiyənin müdafiə naziri Şimali Kiprə səfər edib

Kipr əməliyyatının 52-ci ildönümündə Türkiyənin müdafiə naziri Şimali Kiprə səfər edib
Reuters

Türkiyənin müdafiə naziri Yaşar Gülər "1974-cü il hərəkatı"nın 52-ci ildönümündə Şimali Kiprə səfər edib. Ankara Kipr türklərinə dəstəyini və Şimali Kiprin müstəqil dövlət kimi tanınması çağırışını yeniləyib.

Siyasi dəstək yenidən bəyan edildi

Yaşar Gülər 19 iyulda Şimali Kipr Türk Cümhuriyyətinin (ŞKTC) prezidenti Tufan Erhürmanla görüşüb və ildönümü tədbirlərinə qatılıb.

Türkiyə Müdafiə Nazirliyinin məlumatına görə, Türkiyə Hərbi Hava Qüvvələri bu münasibətlə bölünmüş adanın cənubundakı beynəlxalq hava məkanında döyüş və dəstək təyyarələri ilə təlim uçuşları keçirib.

ŞKTC-nin xarici işlər naziri Tahsin Ərtuğruloğlu Türkiyə dövlət mediasına müsahibəsində bildirib ki, "onilliklər boyu aparılan danışıqlar" dünyanın ən uzunmüddətli ərazi mübahisələrindən birini həll edə bilməyib.

Ərtuğruloğlu BMT-ni tənqid edib. O bildirib ki, BMT Kiprin yunan hissəsindəki hökuməti Kipr Respublikası kimi tanımaqla problemin uzanmasına səbəb olub.

O, Avropa İttifaqının da qərarını tənqid edib. Bildirib ki, ada hələ də bölünmüş vəziyyətdə olduğu halda, Kipr Respublikasının Aİ-yə tam üzv qəbul edilməsi düzgün olmayıb.

Türkiyənin Xarici İşlər Nazirliyi bildirib ki, Ankara Kipr türklərinin hüquqlarını müdafiə etməyə davam edəcək. Nazirlik həmçinin Şimali Kipr Türk Cümhuriyyətinin müstəqil dövlət kimi tanınması üçün çalışacağını açıqlayıb.

Türkiyə parlamentinin sədri Numan Kurtulmuş deyib ki, Türkiyə Kipr türk xalqının hüquqlarının və adada sülhün təminatçısı olaraq qalır.

Yarım əsrdən çox davam edən parçalanma

Kipr adası yarım əsrdən çoxdur ki, etnik əsasda bölünmüş vəziyyətdədir.

Türkiyə 1974-cü il iyulun 20-də, Afinadakı hərbi rejimin dəstəklədiyi çevrilişdən beş gün sonra adaya qoşun göndərib. Həmin çevrilişin məqsədi Kipri Yunanıstana birləşdirmək idi.

Rəsmi Ankara bildirib ki, Türkiyə adadakı türk icmasını qorumaq üçün təminatçı dövlət kimi müdaxilə edib.

Türkiyə qüvvələri nəticədə adanın üçdə birindən çox hissəsinə nəzarəti ələ keçirib. Sonrakı qarşıdurmalar zamanı çoxlu sayda yunan və türk kiprli öz evlərini tərk edib. Bu isə adanın bölünməsini daha da dərinləşdirib.

1983-cü ildə Kipr türkləri Şimali Kipr Türk Cümhuriyyətini (ŞKTC) yaradıb. Lakin bu qurumu yalnız Türkiyə tanıyır.

2004-cü ildə adanın cənub hissəsinə nəzarət edən və beynəlxalq səviyyədə tanınan Kipr Respublikası Avropa İttifaqına qoşulub.

BMT-nin dəstəklədiyi bir çox sülh cəhdləri adanın birləşdirilməsi ilə bağlı nəticə verməyib.

Yunan kiprli liderlər adanın iki icmasının birləşəcəyi federativ həlli istəyir. Türkiyə və Kipr türklərinin rəhbərliyi isə iki ayrı müstəqil dövlətin tanınmasını təklif edir.

Gələn həftə BMT-nin Baş katibi Antonio Quterreş Kiprə səfər edəcək. O, uzun müddətdir dayanmış sülh danışıqlarını yenidən başlatmağa çalışacaq.

Kipr Respublikasının Prezidenti Nikos Xristodulidis bildirib: “Ümid edirik ki, danışıqların bərpası üçün şərait yaradılacaq.”

Teqlər