Qırğızıstan “Qələbə” zirvəsinə qalxmaq üçün məcburi icazə sistemi tətbiq edib

Qırğızıstan "Qələbə" zirvəsinə qalxmaq istəyən alpinistlər üçün məcburi icazə sistemi tətbiq edib. Dünyanın ən təhlükəli zirvələrindən biri sayılan bu dağda baş verən ölümcül qəzalar səbəbindən təhlükəsizlik və təcrübə tələbləri sərtləşdirilib.

Turizmin İnkişafı üzrə Dövlət Agentliyinin açıqladığı yeni qaydalar artıq qüvvəyə minib. Qaydalara əsasən, Tyan-Şan dağ silsiləsinin ən yüksək zirvəsi olan 7439 metr hündürlüyündəki "Qələbə" zirvəsinə qalxmaq istəyən bütün alpinistlər əvvəlcədən rəsmi icazə almalıdırlar.

Agentlik icazələrin ödənişi barədə məlumat açıqlamayıb.

Yeni qaydalara görə, icazə yalnız yüksək dağ şəraitində alpinizm təcrübəsi olan, lazımi hazırlıq keçmiş və helikopterlə təxliyəni əhatə edən sığortaya sahib alpinistlərə veriləcək.

İlkin mərhələdə təxminən 20 yüksək ixtisaslı alpinistə icazə verilməsi planlaşdırılır.

Ölümcül hadisələr təhlükəsizliklə bağlı narahatlığı artırıb

Qərar Tyan-Şanın yüksək dağlıq ərazilərində baş verən ölümcül hadisələrdən sonra qəbul edilib.

Ötən il rusiyalı alpinist Natalya Naqovitsinanın ölümü "Qələbə" zirvəsinin təhlükəli olduğunu bir daha göstərib.

Naqovitsina 12 avqust 2025-ci ildə alpinist qrupunun tərkibində zirvəyə qalxmağa başlayıb. Zirvəyə çatdıqdan sonra ayağını sındırıb və dağdan enə bilməyib.

Ertəsi gün İtaliya və Almaniyadan olan alpinistlər ona kömək etmək üçün yola çıxıblar və Naqovitsinaya yataq kisəsi, soba, ərzaq və qaz balonu çatdırıblar.

Naqovitsinaya kömək etməyə gedən italiyalı alpinist Luka Siniqaliya isə xilasetmə cəhdi zamanı donvurma nəticəsində həyatını itirib.
 

Xilasetmə cəhdləri nəticəsiz qalıb

Naqovitsinanı dağdan təxliyə etmək cəhdləri nəticə verməyib.

Avqustun 16-da Qırğızıstan Müdafiə Nazirliyinə məxsus helikopter sərt eniş edib. Hadisə zamanı xilasetmə əməliyyatında iştirak edən iki nəfər yaralanıb. Daha sonra hava şəraitinin pisləşməsi səbəbindən əməliyyat dayandırılıb.

Bir həftə sonra Qırğızıstanın Fövqəladə Hallar Nazirliyi Naqovitsinanın öldüyü qənaətinə gəlib. O, avqustun 27-də rəsmi olaraq itkin düşmüş elan edilib. Xilasetmə əməliyyatı isə sentyabrın əvvəlində rəsmən başa çatdırılıb.

Bu hadisə Naqovitsinanın həyat yoldaşının da 2021-ci ildə "Qələbə" zirvəsində həlak olmasından dörd il sonra baş verib.

Dünyanın ən çətin zirvələrindən biri

7439 metr hündürlüyündə olan "Qələbə" zirvəsi dünyanın qalxılması ən çətin zirvələrindən biri hesab olunur.

Sərt hava şəraiti, yüksək hündürlük və texniki baxımdan çətin marşrut hətta ən təcrübəli alpinistlər üçün ciddi sınaq yaradır. Mövcud məlumatlara görə, zirvəyə qalxışların başladığı vaxtdan bəri burada 80-dən çox alpinist həyatını itirib.

Teqlər

Qırğızıstan Qələbə zirvəsi Tyan-Şan alpinizm alpinistlər turizm məcburi icazə ekstremal turizm Natalya Naqovitsina