10 avqust 2026, 21:43
Temperaturun artması Gürcüstanın kənd təsərrüfatı, enerji və bank sektoruna mənfi təsir göstərir. Ekspertlər bildirirlər ki, iqtisadi itkilər artmadan ölkə lazımi tədbirləri görməlidir.
Milli və beynəlxalq araşdırmalar göstərir ki, uzunmüddətli yüksək temperatur artıq ölkənin kənd təsərrüfatına, enerji sisteminə, infrastrukturuna və maliyyə sektoruna təsir etməyə başlayıb.
Gürcüstanın Beşinci Milli İqlim Hesabatına görə, 1986–2015-ci illərin 30 illik orta göstəricisi əvvəlki 30 illik dövrlə müqayisədə ölkənin əksər hissəsində orta illik temperaturun 0,25–0,58 dərəcə yüksəldiyini göstərir.
Hesabatda bildirilir ki, qlobal emissiyalar əhəmiyyətli dərəcədə azaldılmasa, əsrin sonuna qədər Gürcüstanda orta temperatur 3,7 dərəcə arta bilər. Bu, isti havaların və uzunmüddətli quraqlığın daha tez-tez müşahidə olunmasına, həmçinin su ehtiyatlarına təzyiqin artmasına səbəb ola bilər.
Dünya Bankının hesablamalarına görə, müvafiq tədbirlər görülməzsə, Gürcüstanın şərqində temperaturun yüksəlməsi və yağıntıların azalması ən pis halda uzun müddətdə taxıl istehsalını təxminən 30–60 faiz azalda bilər.
Kənd təsərrüfatı, meşə təsərrüfatı və balıqçılıq 2025-ci ildə azı 2 milyard ABŞ dolları həcmində əlavə dəyər yaradıb. Bu, Gürcüstanın ümumi daxili məhsulunun təxminən 5,9 faizinə bərabər olub. Həmin il buğda istehsalı 3,6 faiz, qarğıdalı 5,3 faiz, kartof isə 6,1 faiz azalıb.
Məhsuldarlığın azalması fermerlərin gəlirlərinə və ərzaq qiymətlərinə təsir etməklə yanaşı, bank sektorunda da risklər yaradır.
Gürcüstan Milli Bankının məlumatına görə, güclü isti havalar iqtisadi artımı təxminən 0,44 faiz azalda bilər. Bu vəziyyət əhali və bizneslərin kreditləri ödəməsini də çətinləşdirə bilər.
Daha isti yay ayları elektrik enerjisinə tələbatı artırır, quraqlıq isə hidroenerji istehsalını azaldır. Bu amillər istehlakçıların xərclərinin artmasına səbəb ola bilər.
Yüksək temperatur yollar və elektrik şəbəkələrinə də zərər vurur. Uzun sürən isti dövrlər buzlaqların əriməsi və torpaq sürüşmələri kimi təhlükələrlə əlaqələndirilir. Tikinti və kənd təsərrüfatında açıq havada çalışan işçilər də yüksək temperatur səbəbindən məhsuldarlığın azalması və sağlamlıq riskləri ilə üzləşirlər.
Gürcüstan hökuməti, Yaşıl İqlim Fondu, İsveçrə və İsveç tərəfindən maliyyələşdirilən 74 milyon ABŞ dolları dəyərində proqram çərçivəsində hava şəraitinin monitorinqi gücləndirilir, erkən xəbərdarlıq sistemləri yaradılır və həssas icmalara dəstək göstərilir.
Ekspertlər suvarma sistemlərinin yenilənməsini, quraqlığa davamlı bitkilərdən istifadəni, kənd təsərrüfatı sığortasının genişləndirilməsini, işçilər üçün isti hava şəraitində təhlükəsizlik qaydalarının tətbiqini və enerjiyə qənaət edən binaların tikintisini vacib hesab edirlər.
Əsas risk yüksək temperaturun gündəlik həyatın adi bir hissəsinə çevrilməsidir. Lazımi tədbirlər vaxtında görülməsə, bu, məhsuldarlığa, ərzaq və elektrik qiymətlərinə, eləcə də insanların sağlamlığına təsir göstərə bilər.
Rusiyanın həftəsonu Ukraynaya endirdiyi zərbələr beynəlxalq reaksiyalara səbəb olub. Hücumlar zamanı Ukrayna–Polşa sərhədi yaxınlığında sərnişin...
İsveçdə mərkəz-sol blok müxalifət gərgin keçən seçkidə cüzi fərqlə önə keçib. Seçkinin nəticəsi ölkənin miqrasiya siyasətinə və ifrat sağ qüvvələrə...
Hörmüz boğazının bu il faktiki bağlanması enerji bazarlarında ciddi çətinliklər yaratdı. Çin isə təxminən on il idi ki, belə bir böhrana hazırlaşırdı.
“Ukrayna Dəmir Yolları” bildirib ki, sentyabrın 13-də Kiyev–Varşava qatarı Polşa sərhədi yaxınlığında vurulub. Xəsarət alan olmayıb. Dəmir yolu şəbəkəsinə hücumlar ikinci gündür davam edir.
Böyük Britaniyanın Dəniz Ticarəti Əməliyyatları İdarəsinin məlumatına görə, sentyabrın 13-də Hörmüz boğazında gəmiyə hücum edilib. Hadisə Səudiyyə Ərəbistanının bir gün əvvəl mühüm neft kəmərini dayandırmasından sonra enerji təchizatı ilə bağlı narahatlıqları artırıb.
ABŞ Prezidenti Donald Tramp Şimali İrlandiyanın İrlandiya ilə birləşməsini görmək istədiyini bildirib. Onun Dublində səsləndirdiyi fikirlər Şimali İrlandiyadakı unionistlərin sərt reaksiyasına səbəb olub.
ABŞ Mərkəzi Komandanlığı bildirib ki, Hörmüz boğazında 101 ticarət gəmisinin marşrutu dəyişdirilib. Regionda yeni hücumlar və tədarüklə bağlı narahatlıqlar fonunda neft qiymətləri 2 faizdən çox artıb.
Səudiyyə Ərəbistanı dini turizmlə yanaşı, istirahət məqsədilə ölkəyə gələn xarici turistlər üçün də imkanlarını genişləndirir. Ər-Riyad, Əl-Ula və Dəriyyə tarixi məkanları və yeni turizm layihələri ilə getdikcə daha çox ziyarətçi cəlb edir.
Səudiyyə Ərəbistanından xaricə səfərlər bazarının hazırkı həcmi təxminən 35 milyard dollardır və 2030–2034-cü illərdə 60 milyard dolları ötə bilər. Artıma əsasən səyahətə daha çox pul xərcləyən gənclər və beynəlxalq turizm istiqamətləri arasında güclənən rəqabət təkan verir.
Özbəkistanın ilk daimi müasir incəsənət mərkəzi Daşkənddə, 1912-ci ildə tikilmiş tarixi binada açılıb. Vaxtilə tramvay deposu və dizel elektrik stansiyası kimi istifadə olunan bina müasir incəsənət və mədəniyyət məkanına çevrilib.
Özbəkistan tarixi şəhərləri və mədəni irs obyektlərini tikinti layihələrinin mümkün təsirindən qorumaq üçün yeni qiymətləndirmə sistemi tətbiq edəcək. Turist axını da rəqəmsal vasitələrlə idarə olunacaq, zəruri hallarda ziyarətçi sayı məhdudlaşdırılacaq.
Pakistanın Baş naziri Şahbaz Şərif ölkəsinin Geyts Fondu ilə əməkdaşlığı genişləndirmək niyyətində olduğunu bildirib. Tərəflər poliomielitlə mübarizə, səhiyyə, maliyyə xidmətlərinə çıxış və rəqəmsal inkişaf məsələlərini müzakirə ediblər.
Beynəlxalq Miqrasiya Təşkilatı (BMqT) sentyabrın 11-də bildirib ki, Yəməndə döyüşlərin ötən həftə şiddətlənməsindən sonra 46 mindən çox insan evini tərk etmək məcburiyyətində qalıb. Qurumun məlumatına görə, bu say hər saat artır.
AnewZ tətbiqini “Play Store” və “App Store”dan yükləyə bilərsiniz.
Bu mövzu haqqında fikriniz nədir?
İlk şərhi siz yazın