Mərkəzi Asiyada fintex yarışı: Özbəkistan və Qazaxıstan sərmayə uğrunda rəqabət aparır

Mərkəzi Asiyada fintex yarışı: Özbəkistan və Qazaxıstan sərmayə uğrunda rəqabət aparır
Görüntülər Daşkənddə keçirilən “İpək Yolu Maliyyə və Texnologiya Forumu”na aiddir. 24-26 avqust 2026-cı il.
AnewZ

Mərkəzi Asiya fintex investisiyaları üçün yeni mərkəzə çevrilir. Özbəkistan və Qazaxıstan regionda vençur kapitalının cəlb edilməsi, startap ekosisteminin inkişafı və rəqəmsal maliyyə infrastrukturunun gücləndirilməsi baxımından ön plana çıxır.

Mərkəzi Avrasiya Vençur Forumunda açıqlanan məlumatlara görə, Mərkəzi Asiyanın vençur kapitalı bazarının həcmi 2025-ci ildə təxminən 320 milyon dollar təşkil edib. Sərmayələrin böyük hissəsi regionun ən iri fintex və startap bazarlarına malik Özbəkistan və Qazaxıstana yönəlib.

Özbəkistan fintex sektorunun inkişafına dövlət səviyyəsində dəstək verir. Hazırda ölkədə 100-dən çox lisenziyalı fintex şirkəti fəaliyyət göstərir. Özbəkistan 2030-cu ilədək bu rəqəmi 200-ə çatdırmağı, sektora 1 milyard dollar xarici sərmayə cəlb etməyi və 5 mindən çox mütəxəssis hazırlamağı planlaşdırır. Eyni zamanda, 50 milyon dollarlıq dövlət vençur fondunun yaradılması nəzərdə tutulur.

Qazaxıstan isə daha inkişaf etmiş vençur ekosistemi və maliyyə infrastrukturu ilə seçilir. Ölkədə vençur sərmayələrinin həcmi təxminən 209 milyon dollara çatıb, startap ekosisteminin dəyəri isə 2,1 milyard dollardan çox qiymətləndirilir.

Son illərdə süni intellekt Qazaxıstanda əsas investisiya istiqamətlərindən birinə çevrilib. Bu sahəyə vençur yatırımları ölkədəki ümumi vençur sərmayələrinin yarıdan çoxunu təşkil edir.

Milli bazarlardan regional miqyasa

Mərkəzi Asiyada rəqabət yalnız daha çox sərmayə cəlb etməklə məhdudlaşmır. Regiondakı startaplar kiçik daxili bazarlar və ölkələr arasında fərqlənən qaydalar səbəbindən regional miqyasda genişlənməkdə çətinlik çəkirlər.

Bu baxımdan ölkələr arasında əməkdaşlığın və əlaqələrin gücləndirilməsi mühüm əhəmiyyət daşıyır. Özbəkistan Mərkəzi Asiyanı Avropa, Yaxın Şərq və Asiya ilə birləşdirən regional mərkəzə çevrilməyə çalışır. Qazaxıstan isə Astana Beynəlxalq Maliyyə Mərkəzi vasitəsilə beynəlxalq investorlar üçün yeni imkanlar yaradır.

Avqustda Daşkənddə keçirilən “İpək Yolu Maliyyə və Texnologiya Forumu” regionda bu sahəyə artan marağı nümayiş etdirib. Özbəkistan Mərkəzi Bankı və Sinqapurda yerləşən Qlobal Maliyyə və Texnologiya Şəbəkəsinin birgə təşkil etdiyi tədbirə 74 ölkədən 6 mindən çox iştirakçı qatılıb. Forumda ümumi aktivlərinin dəyəri təxminən 4 milyard dollar olan investorlar da iştirak ediblər.

Rəqabət hələ yeni başlayır

Özbəkistan fintex sahəsində daha geniş ekosistem qurmağa, xarici sərmayə cəlb etməyə və rəqəmsal infrastrukturu inkişaf etdirməyə çalışır. Qazaxıstan isə mövcud vençur kapitalı bazarını, maliyyə və texnologiya sektorlarını daha da gücləndirir. Süni intellekt də ölkədə əsas investisiya istiqamətlərindən birinə çevrilir.

Hər iki ölkə üçün əsas məsələ yalnız sərmayə cəlb etmək deyil, həm də bu vəsaitlərdən səmərəli istifadə etməkdir. Növbəti illərdə əsas sual yatırımların uğurlu və rəqabətqabiliyyətli şirkətlərin yaranmasına nə dərəcədə töhfə verəcəyi olacaq.

Daha çox sərmayə hər zaman daha sürətli inkişaf demək deyil. Güclü layihələr və səmərəli idarəetmə olmadan böyük həcmdə maliyyə dəstəyi də gözlənilən nəticəni verməyə bilər.

Teqlər