Beynəlxalq dəstək və texnologiyalar Azərbaycanın minatəmizləmə səylərini gücləndirir

Beynəlxalq dəstək və texnologiyalar Azərbaycanın minatəmizləmə səylərini gücləndirir
BMT-nin Məskunlaşma Proqramının nümayəndəsi Erfan Ali Beynəlxalq Minatəmizləmə Konfransında çıxış edir. Bakı, 3 sentyabr 2026-cı il.
Azertag

Bakıda keçirilən 4-cü Beynəlxalq Minatəmizləmə Konfransının ikinci və son günü beynəlxalq əməkdaşlıq, yeni texnologiyalar və milli imkanların inkişafına həsr olunub.

Azərbaycan Respublikasının Minatəmizləmə Agentliyi (ANAMA) və BMT-nin Azərbaycandakı nümayəndəliyinin birgə təşkil etdiyi konfransda müxtəlif ölkələrdən nümayəndələr, ekspertlər və mina fəaliyyəti üzrə mütəxəssislər iştirak ediblər.

Müzakirələrdə daha təhlükəsiz və sürətli minatəmizləmənin yenidənqurma prosesinə, əhalinin geri qayıdışına və uzunmüddətli inkişafa verdiyi töhfələr diqqət mərkəzində olub.

Beynəlxalq tərəfdaşlardan dəstək

Konfransda Azərbaycanın minatəmizləmə fəaliyyətinə beynəlxalq tərəfdaşların dəstəyi vurğulanıb.

Çinin Azərbaycandakı səfirliyinin müşaviri Şen Çjan bildirib ki, iki ölkə arasında humanitar əməkdaşlıq genişlənməkdə davam edir.

Onun sözlərinə görə, Çin Azərbaycana 2 milyon yuan maliyyə dəstəyi göstərib və bu sahədə əməkdaşlığı davam etdirməyi planlaşdırır. O qeyd edib ki, Pekin 40-dan çox ölkəyə mina fəaliyyəti sahəsində yardım göstərib və 1000-dən çox mütəxəssis hazırlayıb.

Avropa İttifaqının (Aİ) Azərbaycandakı səfiri Marijana Kuyundjic isə bildirib ki, qurum Azərbaycanın minatəmizləmə fəaliyyətini yenidənqurma və əhalinin geri qayıdışı prosesləri ilə əlaqələndirən yanaşmasını dəstəkləyir.

Onun sözlərinə görə, Aİ-nin Azərbaycanda minatəmizləmə sahəsinə göstərdiyi dəstəyin həcmi 22 milyon avroya çatıb.

Minatəmizləmə sülh və bərpa üçün əsas şərtdir

Azərbaycan Prezidentinin xüsusi tapşırıqlar üzrə nümayəndəsi Elçin Əmirbəyov mina çirklənməsinin Cənubi Qafqazda sülh quruculuğu qarşısında əsas maneələrdən biri olduğunu bildirib.

“Cənubi Qafqazda sülhdən danışarkən, yalnız sərhədləri deyil, minaları da müzakirə etməliyik”, - deyə o qeyd edib.

Elçin Əmirbəyov bildirib ki, Azərbaycan ərazisinin 13 faizindən çoxu mina və partlamamış hərbi sursatlarla çirklənib. Onun sözlərinə görə, bu vəziyyət yenidənqurma işlərini və keçmiş məcburi köçkünlərin geri qayıdışını ləngidir.

O, minatəmizləmə əməliyyatlarının sürətləndirilməsi üçün dron və süni intellekt kimi yeni texnologiyalardan istifadənin vacibliyini vurğulayıb.

Təmizlənmiş ərazilər bərpa prosesinə açılır

BMT-nin Məskunlaşma Proqramının (UN-Habitat) Azərbaycandakı ofisinin rəhbəri Anna Soave bildirib ki, minatəmizləmə Azərbaycanın Böyük Qayıdış proqramının əsas hissələrindən biridir.

Onun sözlərinə görə, yaşayış məntəqələri və infrastruktur üçün artıq 103 min hektardan çox ərazi təmizlənib.

Soave qeyd edib ki, səkkizdən çox şəhər, eləcə də yüzlərlə kənd və qəsəbədə planlaşdırma işləri aparılır.

“Minaların təmizlənməsi yalnız ilk addımdır”, - deyə o bildirib.

Yeni texnologiyalar riskləri azaldır

Türkiyənin Mina Fəaliyyəti Mərkəzinin nümayəndəsi Fatih Yel bildirib ki, dronlar, uzaqdan idarə olunan sistemlər və süni intellekt bu sahədə təhlükəsizliyi artırır.

Onun sözlərinə görə, bəzi müasir sistemlər yerin altını skan edir, basdırılmış obyektləri müəyyənləşdirir və mütəxəssislərin riskə məruz qalmasını azaldır.

Azərbaycanın milli imkanları artır

“Marshall Legacy Institute” təşkilatının icraçı direktoru Eliz Bekker Azərbaycanın mina fəaliyyəti sahəsində uğurlu nümunə olduğunu bildirib.

Bekker qeyd edib ki, Azərbaycan artıq beynəlxalq yardım alan ölkədən öz imkanlarına malik ölkəyə çevrilib.

“Əsas məqsəd bilikləri artırmaq, institutları gücləndirmək və milli imkanları inkişaf etdirməkdir”, - deyə o bildirib.

Ölkələr təcrübə mübadiləsi aparıblar

Konfransda mina problemi ilə üzləşən digər ölkələrin təcrübəsi də təqdim olunub.

Bosniya və Herseqovinanın Mina Fəaliyyəti Mərkəzinin nümayəndəsi Tarik Serak bildirib ki, ölkəsində 1992–1995-ci illər müharibəsindən sonra minalarla çirklənmiş ərazilərin 80 faizindən çoxu təmizlənib.

O qeyd edib ki, mina fəaliyyəti uzunmüddətli prosesdir və davamlı beynəlxalq dəstək, maarifləndirmə və ixtisaslı kadr hazırlığı tələb edir.

İştirakçılar vurğulayıblar ki, minatəmizləmə yalnız partlayıcı təhlükələrin aradan qaldırılmasından ibarət deyil. Bu proses insanların təhlükəsiz şəkildə evlərinə qayıtmasına, icmaların bərpasına və davamlı inkişafın təmin edilməsinə imkan yaradır.

Konfransın əsas mesajı isə belə olub: mina problemi ilə mübarizədə beynəlxalq əməkdaşlıq, müasir texnologiyalar və güclü milli imkanlar paralel şəkildə inkişaf etdirilməlidir.

Teqlər