Mərkəzi Asiyanın beş ölkəsi və Cənubi Koreya ticarət dövriyyəsini 20 milyard dollara çatdırmağı hədəfləyir

Mərkəzi Asiyanın beş ölkəsi və Cənubi Koreya ticarət dövriyyəsini 20 milyard dollara çatdırmağı hədəfləyir
Cənubi Koreya və beş Mərkəzi Asiya ölkəsinin liderləri ilk “Cənubi Koreya – Mərkəzi Asiya” sammitində. Seul, 16 sentyabr 2026-cı il.
Akorda

Mərkəzi Asiya ölkələri və Cənubi Koreya 2030-cu ilədək illik ticarət dövriyyəsini 20 milyard dollara çatdırmağı hədəfləyir. Bu, ötən il 10 milyard dolları ötərək rekord səviyyəyə çatan göstəricinin təxminən ikiqatıdır.

Kritik minerallar əməkdaşlığın əsas istiqamətlərindəndir

Bu hədəf Seulda keçirilən ilk “Cənubi Koreya – Mərkəzi Asiya” sammitində irəli sürülüb. Davam edən danışıqlar zamanı enerji, mədənçilik, infrastruktur, texnologiya və investisiya sahələrini əhatə edən 70-dən çox saziş və anlaşma memorandumu imzalanıb.

Cənubi Koreya enerji və kritik minerallar üzrə təchizat mənbələrini şaxələndirməyə çalışır. Mərkəzi Asiya ölkələri isə daha çox investisiya və yeni texnologiyalar cəlb etməyi, həmçinin qlobal bazarlara çıxış imkanlarını genişləndirməyi hədəfləyir.

Əməkdaşlığın əsas istiqamətlərindən biri kritik minerallardır. Mərkəzi Asiya elektrik avtomobilləri, batareyalar və elektronika istehsalında istifadə olunan litium, uran və digər mühüm minerallarla zəngindir.  Cənubi Koreya əməkdaşlığın yalnız xammal ixracı ilə məhdudlaşmamasını, kəşfiyyat və hasilatdan emal və istehsala qədər bütün dəyər zəncirini əhatə etməsini təklif edir.

Qazaxıstanla iqtisadi əməkdaşlıq genişlənir

Qazaxıstan Prezidenti Kasım-Jomart Tokayevin sözlərinə görə, ölkədə Cənubi Koreyanın strateji əhəmiyyət daşıyan 10 mineral üzrə ehtiyatları mövcuddur. Tərəflər Almatıda nadir metallar və nadir torpaq metalları üzrə birgə tədqiqat mərkəzinin formalaşdırılması barədə razılığa gəliblər.

İldə təxminən 100 milyon ton neft hasil edən Qazaxıstan Cənubi Koreyaya enerji tədarükünü bərpa etməyə hazır olduğunu bildirib. Cənubi Koreyanın Mərkəzi Asiya ilə ticarətində Qazaxıstanın payı təxminən 50 faizdir. Cənubi Koreyanın Qazaxıstana yatırdığı investisiyaların ümumi həcmi 12 milyard dolları ötür. Tokayevin dövlət səfəri zamanı təxminən 19 milyard dollar dəyərində kommersiya sazişləri də imzalanıb.

Orta Dəhliz ticarət əlaqələrinin genişlənməsində əsas rol oynayır

Ticarət dövriyyəsinin artırılmasında nəqliyyat əlaqələrinin gücləndirilməsi də əsas istiqamətlərdən biri hesab olunur. Qazaxıstan Cənubi Koreyanı Mərkəzi Asiya üzərindən Avropa ilə birləşdirəcək vahid nəqliyyat-logistika şəbəkəsinin yaradılmasını təklif edib.

Bu planda Transxəzər Beynəlxalq Nəqliyyat Marşrutu — Orta Dəhliz mühüm yer tutur. Marşrut üzrə yükdaşımaların həcmi son altı ildə beş dəfə artıb. Gələcəkdə onun daşıma qabiliyyətinin 20 milyon tona çatdırılması nəzərdə tutulur.

Tokayev Orta Dəhlizin TRIPP təşəbbüsü ilə əlaqələndirilməsini də təklif edib. Marşrutların birləşdirilməsi Cənubi Koreyadan Mərkəzi Asiya və Xəzər üzərindən Avropaya uzanan nəqliyyat zəncirinin yaradılmasına imkan verə bilər.

Seul Bəyannaməsi əməkdaşlıq çərçivəsini müəyyən edir

Sammitin yekununda orta və uzunmüddətli əməkdaşlığın çərçivəsini müəyyən edən Seul Bəyannaməsi qəbul olunub. Liderlər sammitlərin iki ildən bir keçirilməsi barədə razılığa gəliblər. Növbəti sammitin 2028-ci ildə Astanada keçirilməsi planlaşdırılır.

Teqlər