Qlobal turizm yenidən formalaşır: Bu, Azərbaycan üçün nə deməkdir?
Turizm ənənəvi olaraq iqtisadiyyatın qeyri-sabitliyə ən həssas sahələrindən biridir.
Son illərdə Özbəkistan startap ekosistemini, İT ixracını və rəqəmsal infrastrukturunu sürətlə genişləndirib. Bu istiqamətlər ölkənin ev sahibliyi etdiyi “ICTWEEK 2026” tədbirində də əsas mövzular sırasında olub. İndi əsas hədəf rəqəmsal sektorun ölkə iqtisadiyyatındakı payını artırmaqdır.
Özbəkistanın rəqəmsal transformasiyası artıq yalnız elektron hökumət xidmətləri və ayrı-ayrı texnoloji layihələrlə məhdudlaşmır. “Rəqəmsal Özbəkistan 2030” strategiyası çərçivəsində rəqəmsal texnologiyalar dövlət idarəçiliyi, səhiyyə, kənd təsərrüfatı və maliyyə sahələrində tətbiq olunur. İT xidmətlərinin ixracı 2025-ci ildə 940 milyon dollara çataraq 1 milyard dollar həddinə yaxınlaşıb.
Ölkə artıq təkcə rəqəmsal xidmətlər yaratmağa deyil, həm də onların ətrafında şirkətlər, investisiya mühiti və infrastruktur formalaşdırmağa çalışır.
Süni intellekt inkişafın növbəti mərhələsində əsas istiqamətlərdən birinə çevrilib. Özbəkistan süni intellekt sahəsində 200-dən çox yeni layihə həyata keçirməyi planlaşdırır. Universitetlərdə yeni süni intellekt laboratoriyaları yaradılır, hesablama infrastrukturu genişləndirilir.
Əsas sual budur: Özbəkistan süni intellektdən istifadə etməklə yanaşı, dünya bazarına çıxara biləcəyi məhsul və xidmətlər də yarada biləcəkmi?

Süni intellekt və bulud xidmətlərinin genişlənməsi daha güclü rəqəmsal infrastruktura ehtiyac yaradır. Özbəkistanda yeni məlumat mərkəzləri tikilir, dövlət və özəl sektorun bulud infrastrukturu yenilənir. Əsas layihələrdən biri Səudiyyə Ərəbistanının “DataVolt” şirkətinin Daşkənddə qurduğu məlumat mərkəzidir. Layihənin ilkin mərhələsində Daşkənddə 150 milyon dollar dəyərində, 10 MVt gücündə məlumat mərkəzi tikilir. Sonrakı mərhələlərdə isə onun gücünün artırılması planlaşdırılır.
Bulud xidmətlərinə və süni intellekt tətbiqlərinə tələbat artdıqca hökumət əlavə hesablama infrastrukturu və ixtisaslaşmış məlumat mərkəzləri yaratmağı da planlaşdırır.

İnkişafın əsas göstəricilərindən biri Özbəkistanın xaricə nə qədər texnologiya və rəqəmsal xidmət ixrac edə bilməsi olacaq. “IT Park” üzvləri artıq 102 ölkəyə xidmət göstərir. “Local2Global” kimi proqramlar isə Özbəkistanın texnologiya şirkətlərinin beynəlxalq bazarlara çıxmasına dəstək vermək üçün yaradılıb.
Hökumət 2030-cu ilədək startap ekosistemi üzrə əlavə hədəflər də müəyyənləşdirib. Bunlara minlərlə aktiv startapın yaradılması və vençur investisiyalarının həcminin milyardlarla dollara çatdırılması daxildir.

Özbəkistanın qarşısında ixtisaslı kadr bazasını genişləndirmək, özəl investisiyaları artırmaq, qabaqcıl rəqəmsal infrastruktur qurmaq və qlobal bazarda rəqabət apara bilən daha çox texnologiya şirkəti yaratmaq kimi vəzifələr dayanır.
“ICTWEEK 2026” bu keçid mərhələsini əks etdirir. Artıq əsas məsələ iqtisadiyyatın rəqəmsallaşdırılması deyil, texnologiyanın Özbəkistanın iqtisadi inkişafında nə dərəcədə böyük rol oynayacağıdır.
MDB ölkələrinin liderləri əhalinin siyahıyaalınması ilə bağlı qərar qəbul ediblər. BELTA-nın məlumatına görə, sənəddə siyahıyaalınmanın 2030-cu ilə mümkün qədər yaxın tarixlərdə keçirilməsi təklif olunur. Qərar oktyabrın 9-da Türkmənistanda keçirilən iclasda qəbul edilib.
Azərbaycan və Mərkəzi Asiyanın beş ölkəsinin dövlət başçıları 8-ci Məşvərət görüşünün Birgə Bəyanatını və görüşün tənzimləyici sənədləri haqqında Qərarı imzalayıblar.
Türkmənbaşıda keçirilən Azərbaycan Respublikası və Mərkəzi Asiya Dövlət Başçılarının 8-ci Məşvərət görüşündə iki sənəd imzalanıb: Birgə Bəyanat və Məşvərət görüşünün tənzimləyici sənədləri haqqında Qərar.
Azərbaycan Cənubi Qafqazın aparıcı gücünə çevrilib. Regionun Şərq yarımkürəsindəki əhəmiyyəti də getdikcə artır. Cənubi Qafqaz Asiya ilə Avropa arasında mühüm əlaqələndirici rol oynayır. Bu isə Azərbaycanın əhəmiyyətini regionun hüdudlarından kənara çıxarır.
ABŞ İranın xam neftinin, neft məhsullarının və neft-kimya məhsullarının xarici bazarlara daşınması ilə əlaqəli 17 gəmiyə və bir sıra şirkətə qarşı yeni sanksiyalar tətbiq edib.
Ukrayna dronları ardıcıl iki gün ərzində Rusiyada “Yandex” şirkətinin iki məlumat mərkəzinə zərbələr endirib. Hücumlar rəqəmsal xidmətlərin işində fasilələrə səbəb olub. Bu hücumlar Kiyevin Rusiyanın rəqəmsal infrastrukturuna zərbələrini intensivləşdirdiyi bir vaxta təsadüf edib.
Özbəkistan Mərkəzi Asiya ölkələri və Azərbaycanla iqtisadi əlaqələri dərinləşdirmək üçün birgə süni intellekt infrastrukturu, kritik minerallar üzrə ittifaq və 2035-ci ilədək regional ticarət strategiyasının yaradılmasını təklif edib.
İranın dövlət televiziyası IRIB hərbi mənbələrə istinadən bildirib ki, oktyabrın 8-də Hörmüz boğazının cənub hissəsində bir neçə güclü partlayış baş verib. Hərbi mənbələrin məlumatına görə, partlayışlara neft tankerlərinin dəniz minalarına toxunması səbəb ola bilər.
AnewZ-un 9 oktyabr 2026-cı il tarixli gündəlik xəbər icmalını təqdim edirik. Bugünkü icmalda Türkmənistanda keçirilən yüksək səviyyəli görüşlərlə bağlı beş əsas hadisə yer alıb.
MDB ölkələrinin liderləri əhalinin siyahıyaalınması ilə bağlı qərar qəbul ediblər. BELTA-nın məlumatına görə, sənəddə siyahıyaalınmanın 2030-cu ilə mümkün qədər yaxın tarixlərdə keçirilməsi təklif olunur. Qərar oktyabrın 9-da Türkmənistanda keçirilən iclasda qəbul edilib.
AnewZ tətbiqini “Play Store” və “App Store”dan yükləyə bilərsiniz.
Bu mövzu haqqında fikriniz nədir?
İlk şərhi siz yazın