“Cornell-7” işi: 2024-cü il hadisəsi ilə bağlı nə bilirik?

Kornell Universitetinin “Chi Phi” tələbə birliyinin yeddi keçmiş üzvünün adı hallanan 2024-cü il hadisəsi ilə bağlı iş yenidən açılıb.

Məhkəmə sənədlərində anonimliyinin qorunması üçün Ceyn Dou kimi təqdim edilən qadın ona müəyyən maddə verildikdən sonra həmin şəxslər tərəfindən zorakılığa məruz qaldığını iddia edib və onlara qarşı mülki iddia qaldırıb.

Dou 16 sentyabr 2026-cı ildə tələbə birliyinin yeddi keçmiş üzvünə, Kornell Universitetinə, “Chi Phi” təşkilatına və digər cavabdehlərə qarşı mülki iddia qaldırdıqdan sonra iş yenidən ABŞ ictimaiyyətinin diqqət mərkəzinə düşüb.

İddia ərizəsinə əsasən, hadisə 19 oktyabr 2024-cü ildə Nyu-York ştatının İtaka şəhərində yerləşən “Chi Phi” tələbə birliyinin binasında baş verib. Həmin vaxt Dou Kornell Universitetinin tələbəsi olub.

“Cornell-7” işi barədə nə məlumdur?

Hadisənin baş verdiyi vaxt 20 yaşı olan Ceyn Dou bildirir ki, müəyyən maddələr qəbul etdikdən sonra “Chi Phi” tələbə birliyinin binasına gedib və daha sonra əlavə maddə qəbul etməsi üçün ona təzyiq göstərilib. Onun sözlərinə görə, bundan sonra birliyin bir neçə üzvü bir neçə saat ərzində ona qarşı zorakılıq edib.

Dou təxminən iki il sonra birliyin yeddi keçmiş üzvünə, Kornell Universitetinə, “Chi Phi” təşkilatına və digər tərəflərə qarşı mülki iddia qaldırıb.

Ceyn Dou nə baş verdiyini iddia edir?

İddia ərizəsinə görə, Dou həmin axşam müəyyən maddələr qəbul etdikdən sonra dostlarından birini görmək üçün “Chi Phi” tələbə birliyinin binasına gedib. O bildirir ki, birliyin iki üzvü əlavə maddə qəbul etməsi üçün ona təzyiq göstərib və daha sonra ona qarşı zorakılıq edib.

İddia ərizəsində bildirilir ki, həmin şəxslərdən biri daha sonra “Chi Phi”nin qrup çatında Dounun vəziyyəti barədə mesaj paylaşaraq digər üzvləri də ora çağırıb. Dounun iddiasına görə, bundan sonra başqa kişilər də gələrək bir neçə saat ərzində ona qarşı zorakılıq ediblər.

Daha sonra nə baş verib?

Dou iddia edilən hadisədən təxminən üç həftə sonra, 2024-cü ilin noyabrında bu barədə Kornell Universitetinin polisinə məlumat verib.

Bundan sonra universitet daxili intizam prosedurları çərçivəsində araşdırma aparıb. Universitetin məlumatına görə, araşdırma zamanı 50-dən çox müsahibə keçirilib və dinləmələr 12 gün davam edib.

Dounun vəkili Tomas Ciuffra bildirir ki, barəsində iddialar irəli sürülən yeddi birlik üzvündən yalnız ikisi universitetdən xaric edilib, digərlərinə isə universitetdən müvəqqəti uzaqlaşdırılma, xüsusi təlimlərdə iştirak və esse yazmaq kimi daha yüngül intizam tədbirləri tətbiq olunub.

Niyə cinayət işi üzrə ittiham irəli sürülməyib?

Tompkins dairəsinin prokuroru Metyu Van Houten əvvəlcə polis araşdırmasının materiallarını nəzərdən keçirdikdən sonra cinayət ittihamı irəli sürməmək qərarına gəlib. Van Houten bildirib ki, onun ofisinə təqdim edilən andlı ifadədə Douya xəbəri olmadan müəyyən maddə verildiyi və ya onun baş verənlərə şüurlu şəkildə razılıq verə bilməyəcək vəziyyətdə olduğu iddia edilməyib. Onun sözlərinə görə, ifadədə Dounun müəyyən maddələr qəbul etməsinin, eləcə də hadisələrdə iştirakının könüllü və şüurlu olduğu göstərilib.

Sonradan bu qərar tənqidlərə səbəb olub. Van Houten daha sonra etiraf edib ki, Dounun Kornell Universitetinin polisi ilə müsahibəsinin tam stenoqramını görməyib. Məlumata görə, Dou həmin müsahibədə zorakılığa məruz qaldığına “100 faiz əmin olduğunu” bildirib.

Dounun vəkili Tomas Ciuffra ilkin araşdırmanı da tənqid edib. O bildirib ki, polisə “Chi Phi”nin qrup çatındakı mesaj da daxil olmaqla sübutlar təqdim edilsə də, onlar lazımi şəkildə araşdırılmayıb.

Yeddi kişi vəkilləri vasitəsilə mediaya verdikləri açıqlamalarda iddiaları rədd ediblər.

İş niyə yenidən açılıb?

Dou 2026-cı ilin sentyabrında mülki iddia qaldırdıqdan sonra iş yenidən ictimaiyyətin diqqətini cəlb edib. İddia ərizəsində hadisə ilə bağlı iddialar ətraflı təsvir olunub və əvvəllər ictimaiyyətə geniş məlum olmayan sübutlar təqdim edilib.

Van Houten ofisinin cinayət işi üzrə araşdırmanı yenidən başladacağını və materialları böyük münsiflər heyətinə təqdim etməyə hazırlaşdığını açıqlayıb. O bildirib ki, mülki iddiada irəli sürülən iddialar qadının iki il əvvəl polisə verdiyi ifadədən “kəskin şəkildə fərqlənir”.

“2024-cü ilin noyabrında xəbərimiz olmayan, lakin sonradan ortaya çıxmış və işə dair qiymətləndirməmizi dəyişə biləcək əlavə sübutları araşdırmaq istəyirik. Belə sübutlar böyük münsiflər heyətinin cinayət əməlinin baş verdiyi qənaətinə gəlməsinə səbəb ola bilər”, – Van Houten bildirib.

Kornell Universitetinin mövqeyi necədir?

Kornell Universiteti yenidən başladılan cinayət araşdırmasını dəstəklədiyini və səlahiyyətli orqanlarla əməkdaşlıq edəcəyini bildirib. Universitet məsələ ilə bağlı fəaliyyətini müdafiə edərək geniş araşdırma apardığını və “Chi Phi” tələbə birliyinin kampusdakı fəaliyyətini qadağan etdiyini qeyd edib. Universitet həmçinin tələbələrin xaric edilməsi də daxil olmaqla müxtəlif intizam tədbirlərinin tətbiq olunduğunu bildirib.

Lakin Kornell Universitetinin prezidenti Maykl Kotlikoff oktyabrın 3-də “biz daha yaxşı işləməliyik” deyib.

“Bir qurum üçün etiraf edilməsi çətin ola biləcək bir məqamı qəbul etmək istəyirəm. Bütün sualların cavabı bizdə yoxdur, lakin araşdırma aparmağa və universitet icmasının layiq olduğu cavabları tapmağa sadiqik”.

Zərərçəkənin bəyanatında bildirilir ki, hadisədə iştirak etdiyi iddia olunan şəxslərə “əməllərinin ağırlığını azaltmaq üçün Kornell Universitetinə esse təqdim etmək imkanı verilib”.

Universitet bu iddianı rədd edərək bildirib: “Universitetin hadisədə iştirak edən şəxslərə ciddi intizam tədbirləri tətbiq etmədiyinə dair hər hansı iddia həqiqətə uyğun deyil”.

Kornell Universiteti həmçinin hadisə ilə bağlı fəaliyyətinin yenidən tənqid olunmasından sonra məsələyə yanaşmasının müstəqil ekspertlər tərəfindən nəzərdən keçirilməsinə razılıq verib.

Kotlikoff universitet rəhbərliyinin 2024-cü il hadisəsi ilə bağlı gördüyü tədbirlər barədə “daha şəffaf” olacağını bildirib, lakin konkret hansı addımların atılacağını açıqlamayıb.

“Yaxın həftələrdə universitet icmasının üzvlərinin suallarını verməsi və universitet rəhbərliyindən birbaşa cavab alması üçün əlavə imkanlar yaradacağıq”, – o bildirib.

İş niyə daha geniş müzakirələrə səbəb olub?

İş ABŞ qanunvericiliyinin müəyyən maddələrin təsiri altında olan şəxslərlə bağlı bu xarakterli zorakılıq iddialarına necə yanaşdığı barədə daha geniş müzakirələrə səbəb olub.

Nyu-York qubernatoru Keti Hokul ştat qanunvericiliyinə dəyişiklik edilməsinə çağırıb. O bildirib ki, şəxsin könüllü şəkildə müəyyən maddələr qəbul etməsi prokurorların həmin şəxsin baş verənlərə şüurlu şəkildə razılıq vermək qabiliyyətini qiymətləndirməsinə mane olmamalıdır. Hokulun sözlərinə görə, müəyyən maddələrin könüllü qəbulu baş verənlərə razılıq kimi qiymətləndirilməməlidir.

“Müəyyən maddələrin könüllü qəbulu zorakılığa razılıq demək deyil. Vəssalam”, – Hokul bildirib.

İş Dounu dəstəkləyən ictimai kampaniyaya da səbəb olub. Qadınlar onun anonimliyini qorumaq və eyni zamanda öz zorakılıq təcrübələrini bölüşmək məqsədilə “Mən Ceyn Douyam” ifadəsi ilə videolar yayımlayıblar.

Bundan sonra nə baş verəcək?

Hokul yerli prokurorun işi lazımi şəkildə aparacağına inamını itirdiyini bildirərək Baş prokuror Letisiya Ceymsin ofisini araşdırmaya nəzarət edəcək xüsusi prokuror təyin edib. Baş prokurorluq mövcud sübutları nəzərdən keçirərək cinayət ittihamı irəli sürmək üçün kifayət qədər əsasın mövcudluğunu qiymətləndirəcək. İş sonda böyük münsiflər heyətinə təqdim oluna bilər.

Mülki iddia isə ayrıca davam edəcək. Dou Kornell Universitetindən, “Chi Phi” təşkilatından və digər cavabdehlərdən maddi təzminat tələb edir.

Hazırda yeddi kişiyə qarşı heç bir cinayət ittihamı elan edilməyib. Bunlar hələlik yalnız iddialardır və cinayət məhkəməsində sübuta yetirilməyib.

Teqlər

Kornell Universiteti ABŞ Nyu-York cinayət araşdırması Metyu Van Houten mülki iddia Keti Hokul