Qlobal turizm yenidən formalaşır: Bu, Azərbaycan üçün nə deməkdir?
Turizm ənənəvi olaraq iqtisadiyyatın qeyri-sabitliyə ən həssas sahələrindən biridir.
Pekində keçirilən təhlükəsizlik forumunda hərbi rəsmilər və ekspertlər süni intellektin nəzarətsiz inkişafının və texnoloji rəqabətin qlobal təhlükəsizlik risklərini artıra biləcəyi barədə xəbərdarlıq ediblər.
Müzakirələr süni intellekt sahəsində iki aparıcı güc olan Çin və ABŞ-nin bu ay ikitərəfli sammitə hazırlaşdığı vaxta təsadüf edir.
Pekin və Vaşinqton süni intellektin hərbi sistemlərdə, o cümlədən nüvə silahları ilə bağlı sistemlərdə istifadəsinə nəzarət məsələsində fərqli mövqedədirlər.
Üçgünlük Pekin Syanşan Forumunda 100 ölkədən təxminən 2 mindən çox hərbçi, diplomat və alim iştirak edib.
Forum iştirakçıları bildiriblər ki, süni intellekt hərbi qərarların qəbulunu sürətləndirir. Eyni zamanda, yanlış məlumatların sürətlə yayılması əlavə risklər yaradır.
Pakistanın müdafiə katibi Məhəmməd Əli bildirib ki, texnoloji inkişaf strateji qərarların qəbuluna ayrılan vaxtı qısaldır. Onun sözlərinə görə, süni intellekt qərarların qəbulunu sürətləndirir, dezinformasiya və yanlış məlumatlar isə hökumətlər cavab verənədək ictimai etimadı sarsıda bilər.
Beynəlxalq Qızıl Xaç Komitəsinin vitse-prezidenti Yürq Lauber isə silah sistemlərinin getdikcə daha avtonom olması fonunda insan nəzarətinin əhəmiyyətinin artdığını vurğulayıb.
“Silah sistemləri daha avtonom olduqca, güc tətbiqinə dair qərarlarda insan nəzarətinin və qərarvermə rolunun qorunması daha vacib olur”, — o deyib.
Müzakirələr Çin və ABŞ-nin süni intellekt sahəsində liderlik uğrunda rəqabət apardığı və texnologiyanın inkişafı ilə istifadəsinə təsir göstərməyə çalışdığı bir vaxtda keçirilir. Hər iki ölkə süni intellektin yaratdığı riskləri qəbul etsə də, onun hərbi sahədə istifadəsinə nəzarət məsələsində fərqli mövqelər tuturlar.
Tailandın müdafiə naziri Adul Buntumcaroen bildirib ki, süni intellekt və digər texnologiyalar müharibənin xarakterini dəyişdirdikcə əsas məsələ hansı ölkənin daha güclü olacağı deyil, beynəlxalq nizamın necə qurulacağıdır.
“Ən vacib məsələ kimin ən güclü olacağı deyil, beynəlxalq nizamı necə qura biləcəyimizdir”, — o deyib.
Həm Çin, həm də ABŞ hərbi sahədə süni intellektdən istifadənin yarada biləcəyi riskləri qəbul edir. Lakin tərəflər indiyədək ortaq təhlükəsizlik mexanizmləri ilə bağlı razılığa gələ bilməyiblər.
Forumda bildirilib ki, məsələ yalnız böyük gücləri deyil, digər ölkələri də narahat edir. İştirakçılar xəbərdarlıq ediblər ki, aydın qaydalar və insan nəzarəti olmadan daha avtonom texnologiyaların istifadəsi münaqişələrin sürətlə inkişaf etməsinə, onların idarə olunmasının çətinləşməsinə və risklərin artmasına səbəb ola bilər.
MDB ölkələrinin liderləri əhalinin siyahıyaalınması ilə bağlı qərar qəbul ediblər. BELTA-nın məlumatına görə, sənəddə siyahıyaalınmanın 2030-cu ilə mümkün qədər yaxın tarixlərdə keçirilməsi təklif olunur. Qərar oktyabrın 9-da Türkmənistanda keçirilən iclasda qəbul edilib.
Azərbaycan və Mərkəzi Asiyanın beş ölkəsinin dövlət başçıları 8-ci Məşvərət görüşünün Birgə Bəyanatını və görüşün tənzimləyici sənədləri haqqında Qərarı imzalayıblar.
Türkmənbaşıda keçirilən Azərbaycan Respublikası və Mərkəzi Asiya Dövlət Başçılarının 8-ci Məşvərət görüşündə iki sənəd imzalanıb: Birgə Bəyanat və Məşvərət görüşünün tənzimləyici sənədləri haqqında Qərar.
Azərbaycan Cənubi Qafqazın aparıcı gücünə çevrilib. Regionun Şərq yarımkürəsindəki əhəmiyyəti də getdikcə artır. Cənubi Qafqaz Asiya ilə Avropa arasında mühüm əlaqələndirici rol oynayır. Bu isə Azərbaycanın əhəmiyyətini regionun hüdudlarından kənara çıxarır.
ABŞ İranın xam neftinin, neft məhsullarının və neft-kimya məhsullarının xarici bazarlara daşınması ilə əlaqəli 17 gəmiyə və bir sıra şirkətə qarşı yeni sanksiyalar tətbiq edib.
“Microsoft” süni intellekt agentlərinin məlumatlara icazəsiz çıxışının qarşısını almaq üçün nəzərdə tutulan yeni təhlükəsizlik alətlərini, həmçinin qabaqcıl süni intellekt modellərini birbaşa cihazda işlədə bilən “NVIDIA” texnologiyalı “Surface” notbukunu təqdim edib.
Üç vəziyyəti təsəvvür edin: xəstəliyi simptomlar üzə çıxmamış aşkarlaya bilən xəstəxana, minlərlə məlumat mərkəzini enerji ilə təmin edən elektrik şəbəkəsi və hər gün kiberhücumların hədəfinə çevrilən dövlət sistemi. Əsas sual isə budur: nəzarət əslində kimdədir?
“OpenAI” və “Anthropic” oktyabrın 6-da Avstraliya parlamentində bildiriblər ki, süni intellekt (Sİ) agentlərinin səbəb olduğu məlumat pozuntuları barədə dövlət qurumlarına məlumat verilməsini məcburi edən qanunları dəstəkləyirlər.
Süni intellekt artıq bankların, xəstəxanaların, müəssisələrin və dövlət qurumlarının işində daha geniş istifadə olunur. Əbu-Dabidə keçirilən “AI Everything Abu Dhabi” sərgi və sammitində də əsas diqqət bu texnologiyanın gündəlik iş proseslərinə təhlükəsiz və səmərəli şəkildə tətbiqinə yönəlib.
İki amerikalı və bir kanadalı astronavt, həmçinin bir rusiyalı kosmonavtdan ibarət “Crew-13” heyəti oktyabrın 1-də Beynəlxalq Kosmik Stansiyaya (BKS) çatıb. Heyət BKS-də uzunmüddətli missiyaya başlayıb.
AnewZ tətbiqini “Play Store” və “App Store”dan yükləyə bilərsiniz.
Bu mövzu haqqında fikriniz nədir?
İlk şərhi siz yazın