Aİ Orta Dəhlizə 12 milyard avroyadək investisiya cəlb etməyi planlaşdırır

Aİ Orta Dəhlizə 12 milyard avroyadək investisiya cəlb etməyi planlaşdırır
Orta Dəhlizlə əlaqəli Avropa nəqliyyat şəbəkəsinin bir hissəsi olan Burqas limanı. Bolqarıstan, 15 sentyabr 2026-cı il.
Trans-Caspian International Transport Route

Avropa İttifaqı (Aİ) Mərkəzi Asiya və Cənubi Qafqazı birbaşa Avropa bazarı ilə birləşdirəcək Orta Dəhlizin inkişafı üçün dövlət və özəl sektordan 12 milyard avroyadək (13,8 milyard dollar) investisiya cəlb etməyi planlaşdırır.

Regional nəqliyyat əlaqələrinə investisiya

Avropa Komissiyasının Prezidenti Ursula Fon der Lyayen bu təşəbbüsü Aİ-nin beynəlxalq nəqliyyat əlaqələrini gücləndirmək planının bir hissəsi kimi açıqlayıb. Layihə “Global Gateway” təşəbbüsü çərçivəsində inkişaf etdirilir. Məqsəd Avropa ilə Asiya arasında ticarət marşrutlarını şaxələndirmək və Orta Dəhliz boyunca nəqliyyat əlaqələrini gücləndirməkdir.

Aİ “Global Gateway” çərçivəsində layihəyə 12 milyard avroyadək dövlət və özəl investisiyanın cəlbini hədəfləyir. İttifaq 2030-cu ilədək ticarət axınlarını üç dəfə artırmağı və yükdaşıma müddətini əhəmiyyətli dərəcədə azaltmağı planlaşdırır.

Avropa Komissiyası həmçinin Bolqarıstanın Baş naziri ilə birlikdə regional nəqliyyat əlaqələrinə dair sammit keçirməyi planlaşdırır.

Çinlə Avropanı birləşdirən marşrut

Transxəzər Beynəlxalq Nəqliyyat Marşrutu kimi də tanınan Orta Dəhliz Çindən başlayaraq Qazaxıstan, Xəzər dənizi, Azərbaycan, Gürcüstan və Türkiyə üzərindən Avropaya uzanır. Marşrut Rusiya ərazisindən keçmir.

Qazaxıstan marşrutun əsas həlqələrindən biridir. Ölkə Mərkəzi Asiya bazarlarını Xəzər dənizi üzərindən Avropaya gedən nəqliyyat marşrutları ilə birləşdirir.

Dəhliz dəmir yolu, avtomobil və dəniz nəqliyyatını birləşdirir. Marşrut əsasən konteynerlərin və digər yüklərin, o cümlədən sənaye avadanlıqlarının, elektronikanın, istehlak mallarının, kənd təsərrüfatı məhsullarının və metalların daşınması üçün istifadə olunur.

Dəhlizlə neft və neft məhsulları da daşınır. Buraya Xəzər dənizi vasitəsilə Azərbaycana, oradan isə digər istiqamətlərə göndərilən Qazaxıstan nefti də daxildir.

Orta Dəhlizin nəqliyyat şəbəkəsi

Dəhlizin uzunluğu seçilən marşrutdan asılı olaraq dəyişir. Marşrutun bir hissəsi Xəzər dənizindən keçir.

Marşrut Bakıya çatdıqdan sonra iki əsas istiqamətə ayrılır. Bir istiqamət dəmir yolu ilə Gürcüstan və Türkiyə üzərindən davam edir. Digər istiqamət isə Gürcüstanın Poti və Batumi limanlarından keçərək dəniz yolu ilə Avropaya uzanır.

Avropa Komissiyası daha əvvəl bildirib ki, Orta Dəhlizin inkişafı Avropa ilə Asiya arasında müasir nəqliyyat marşrutu yarada və yüklərin çatdırılma müddətini 15 günədək endirə bilər.

“Global Gateway” çərçivəsində investisiyaların təkcə dəmir yolları, avtomobil yolları, limanlar və logistika mərkəzlərini deyil, rəqəmsallaşma, ticarətin asanlaşdırılması və nəqliyyat sistemləri arasında uyğunluğun artırılmasını da əhatə edəcəyi gözlənilir.

Avropa–Asiya ticarət marşrutları şaxələndirilir

Aİ üçün layihə Asiya ilə nəqliyyat əlaqələrini şaxələndirmək istiqamətində daha geniş planın bir hissəsidir. Orta Dəhlizin inkişafı marşrut üzərində yerləşən ölkələrin, xüsusilə Qazaxıstanın Avrasiya nəqliyyat şəbəkəsində mövqeyini gücləndirə və Mərkəzi Asiya ilə Avropa bazarları arasında ticarət əlaqələrinin genişlənməsinə kömək edə bilər.

Teqlər